Naruszenie zasady uczciwej konkurencji w przypadku kryterium funkcjonalności

Zamawiający wybiera najkorzystniejszą ofertę na podstawie kryteriów oceny ofert określonych w dokumentach zamówienia. Kryteria oceny ofert muszą być związane z przedmiotem zamówienia. Związek kryteriów oceny ofert z przedmiotem zamówienia istnieje wówczas, gdy kryteria te dotyczą robót budowlanych, dostaw lub usług, będących przedmiotem zamówienia w dowolnych aspektach oraz w odniesieniu do dowolnych etapów ich cyklu życia, w tym do elementów składających się na proces produkcji, dostarczania lub wprowadzania na rynek, nawet jeżeli elementy te nie są istotną cechą przedmiotu zamówienia.

Zamawiający może natomiast stosować kryteria oceny ofert, które umożliwią mu otrzymanie wysokiej jakości robót budowlanych, dostaw i usług, odpowiadających jego potrzebom. Do takich kryteriów należy zaliczyć parametry techniczne, właściwości funkcjonalne, aspekty innowacyjne, kwalifikacje zawodowe i doświadczenie osób wyznaczonych do realizacji zamówienia.

W wyroku z dnia 15 lipca 2010 r., KIO/UZP 1327/10 Krajowa Izba Odwoławcza zwróciła uwagę, że nie można kwestionować prawa zamawiającego do ustalenia takich kryteriów oceny ofert, które są niezbędne do dokonania wyboru oferty w największym stopniu spełniającej jego oczekiwania. Takie uprawnienie zamawiającego wynika bowiem z przepisów ustawy Pzp, które nie określając zamkniętego katalogu kryteriów, jakimi można się kierować przy wyborze oferty, zezwalają na ich dowolne ustalenie, pod warunkiem, że dotyczyć będą przedmiotu zamówienia oraz z ograniczeniem dotyczącym kryteriów podmiotowych. Jednakże w kontekście zasady uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców swoboda ustalania kryteriów oceny ofert doznaje dalszych ograniczeń. Zasada powyższa wyraża się bowiem m.in. w obowiązku jednakowego traktowania wszystkich wykonawców (a więc również oceny ich ofert wg tych samych zasad) oraz prowadzenia postępowania w sposób pozwalający na zweryfikowanie prawidłowości postępowania zamawiającego, w tym w zakresie oceny ofert.

Odwołujący podnosił, że w odwołaniu kwestionował ukształtowanie przez zamawiającego parametru „Możliwość przeglądania na aparacie historii przebiegu minimum 3 ostatnich wykonanych zabiegów" jako warunku udziału w postępowaniu i wnioskował o usunięcie niniejszego wymogu. Zamawiający przychylił się do wniosku odwołującego i usunął ten wymóg, jednocześnie czyniąc z niego jedno z kryteriów oceny ofert. W ocenie odwołującego takie kryterium oceny ofert nie znajduje uzasadnienia z medycznego punktu widzenia w celu w jakim będzie wykorzystywane urządzenie. Wiele dostępnych na rynku urządzeń daje możliwość zapisania danych zabiegu jednak możliwość zapisania danych trzech (oraz minimum dwóch) ostatnich zabiegów jest charakterystyczna dla urządzenia producenta F. Odwołujący wskazywał, że zastosowana przez zamawiającego modyfikacja nie ma merytorycznego, medycznego uzasadnienia dla prowadzenia zabiegu hemodializy, a stanowi jedynie wyraz premiowania urządzeń producenta F., które mają taką funkcjonalność. Zwrócił również uwagę na fakt, że dane dotyczące danego zabiegu zapisywane są w dokumentacji medycznej danego pacjenta, więc nie ma potrzeby, aby odtwarzać je z pamięci urządzenia.

Z kolei zamawiający w odpowiedzi na odwołanie podnosił, że w ramach swojej działalności prowadzi, poza leczeniem, również nauczanie studentów Uniwersytetu Medycznego. Opisana funkcjonalność daje możliwość praktycznego omawiania rzeczywistych przypadków pacjentów i sposobu ustawienia parametrów dializowania. Wszystko w połączeniu z uzupełnieniem o bieżące wyniki badań stanowi o pokazaniu praktycznych aspektów całego procesu dializoterapii. 

W wyroku z dnia 17 maja 2021 r., KIO 618/21, KIO 956/21 Krajowa Izba Odwoławcza przychyliła się do argumentacji zamawiającego, uznając, iż w ramach kryteriów oceny ofert może dodatkowo punktować rozwiązania, które ułatwią mu prowadzenie działalności dydaktycznej. Zdaniem Krajowej Izby Odwoławczej, nie ulega wątpliwości, że funkcjonalność polegająca na przeglądaniu na aparacie historii więcej niż jednego zabiegu daje możliwość praktycznego omawiania takich przypadków, jak i daje możliwość lepszego zobrazowania procesu dializy (niezależnie od tego, że dane te i tak znajdą się w karcie pacjenta, na co wskazywał odwołujący w swoim stanowisku).

 

Józef Edmund Nowicki

 

 

ś