Rozbieżność wynikająca z okoliczności oczywistych, które nie wymagają wyjaśnienia

W postępowaniu bezsporne było to, że cena oferty złożonej przez Przystępującego wpisywała się w dyspozycje powyższych regulacji w zakresie ciążącego na Zamawiającym obowiązku wezwania Przystępującego do złożenia wyjaśnień rażąco niskiej ceny. 

Sporne było to, czy rozbieżność wynika z okoliczności oczywistych, które nie wymagają wyjaśnienia, a tym samym czy Zamawiający był uprawniony do odstąpienia od wezwania Przystępującego do złożenia wyjaśnień rażąco niskiej ceny. 

W postępowaniu zostały złożone cztery oferty. Cena trzech z nich, w tym ofert złożonych przez Odwołującego i Przystępującego nie odbiegają znacząco od siebie oraz od wartości szacunkowej zamówienia. Wartość szacunkowa zamówienia to 1 389 151,09 zł brutto. Cena oferty złożonej przez Przystępującego to 1 424 413,80 zł brutto, przez Odwołującego to 1 906 559,14 zł brutto, przez Konsorcjum to 1 976 461,42 zł, a cena oferty złożonej przez P. to 3 587 278,20 zł.

Cena ofert trzech wykonawców nie odbiegała znacznie od wartości szacunkowej zamówienia, podczas gdy oferta złożona przez P. była ponad dwukrotnie wyższa, niż oferta złożona przez Przystępującego i niespełna dwukrotnie wyższa, niż oferty złożone przez pozostałych dwóch wykonawców, w tym przez Przystępującego. 

Krajowa Izba Odwoławcza uznała, że cena oferty P. jest rażąco wygórowana i w sposób oczywisty wpłynęła na wysoką średnią arytmetyczna ofert. Zdaniem Krajowej Izby Odwoławczej jest to okoliczność oczywista nie wymagająca wyjaśnienia, a okoliczność oczywista to taka, która nie budzi wątpliwości i nie wymaga wyjaśnienia. Nie sposób w związku z tym zgodzić się z Odwołującym, że Zamawiający nie prowadził postępowania w sposób przejrzysty, ponieważ w zawiadomieniu o dokonaniu wyboru oferty najkorzystniejszej Zamawiający powinien wskazać przyczyny odstąpienia od wzywania Przystępującego do złożenia wyjaśnień rażąco niskiej ceny. Jak wprost wynika z postanowień ustawy Pzp okoliczności mają być oczywiste i nie wymagać wyjaśnienia. 

O wysokiej średniej złożonych ofert przesądziło nie co najmniej kilka ofert, co świadczyłoby o tym, że co do zasady cena rynkowa zamówienia jest wysoka, ale przesądziła o tym cena jednej oferty.

Cena tylko jednej oferty (oferty P.) jest tak wysoka, zarówno w porównaniu do szacunku zamawiającego, jak i pozostałych trzech ofert, co nakazuje przyjąć, że to cena oferty P. jest zawyżona, nie zaś - że cena oferty wybranej jest zaniżona.

Jak wynika z orzecznictwa Krajowej Izby Odwoławczej w sytuacji, gdy cena jednej oferty jest dwukrotnie lub prawie dwukrotnie wyższa od pozostałych trzech ofert, które z kolei są na podobnym poziomie oraz na poziomie rynkowym, a wygenerowało to różnicę 30% pomiędzy tymi cenami a średnią arytmetyczną cen wszystkich złożonych ofert, należy uznać, że jest okoliczność oczywista niewymagająca wyjaśnienia pod względem rażąco niskiej ceny.

Krajowa Izba Odwoławcza uznała  również, że okoliczność ta powinna być także oczywista dla wykonawców będących profesjonalistami w obrocie, w tym dla Odwołującego.

Dodatkowo wskazać należy, że stanowisko Zamawiającego w tym zakresie w ocenie Izby jest spójne i nie można uznać go za wykreowane wyłącznie na potrzeby postępowania odwoławczego. Informacja o odstąpieniu przez Zamawiającego od wezwania Przystępującego do złożenia wyjaśnień rażąco niskiej ceny wynika również z protokołu posiedzenia komisji przetargowej z dnia 20 sierpnia 2024 r. Zdaniem Izby Zamawiający w prowadzonym postępowaniu działał z należytą starannością i nie dopuścił się naruszenia przepisów ustawy Pzp.

Wyrok z dnia 2 października 2024 r., KIO 3214/24 

Dziękujemy za przeczytanie tego artykułu do końca. Czytaj portal wPrzetargach.pl na bieżąco.
Portal wPrzetargach.pl to najlepsze komentarze i kompendium wiedzy o zamówieniach publicznych