Jak traktować doświadczenie wykonawcy, który nie posiada uprawnień

Jak orzekł Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 1 lutego 2018 r. sygn. II GSK 4133/17:
„Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko Sądu I instancji, który trafnie stwierdził, że w ramach zespołu podmiotów tworzących konsorcjum każdy z nich ma inny zasób doświadczenia i wiedzy gdyż realizuje swoje zadania na różnych odcinkach i z różnym zaangażowaniem. Wykonanie zadania przez konsorcjum nie jest faktycznym wykonaniem zadania przez danego wykonawcę”. „Trafnie stwierdził Sąd I instancji, że doświadczenie wykonawcy należy postrzegać w kategoriach faktycznych a nie prawnych. Powyższe wynika z istoty art. 22 ust. 1 pkt 2 ustawy Pzp2004 (aktualnie art. 57 pkt 2 ustawy Pzp). Warunek udziału w postępowaniu o wykonanie zamówienia publicznego, dotyczący doświadczenia, o którym mowa w art. 22 ust. 1 pkt 2 ustawy Pzp2004 odnosi się do rzeczywistego zrealizowania przez wykonawcę części lub całości zamówienia, a nie skutków prawnych powiązań wynikających z wcześniej zawartych przez wykonawcę umów. Fakt solidarnej odpowiedzialności członków konsorcjum nie przekłada się na nabycie doświadczenia oczekiwanego przez zamawiającego.

W związku z tym istnienie odpowiedzialności solidarnej konsorcjantów za wykonanie zamówienia, wynikające z art. 141 ustawy Pzp2004 (aktualnie art. 445 ust. 1 ustawy Pzp) nie pociąga za sobą konsekwencji w postaci dopuszczalności powoływania się przez jednego członka konsorcjum na doświadczenie zdobyte przez innego konsorcjanta w trakcie wykonywania wspólnego zamówienia, a więc uprawnienia do legitymowania się pełnym doświadczeniem wynikającym z wykonanego przez konsorcjum zamówienia. Podobne stanowisko wyraził Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych w opinii z dnia 4 maja 2009 r., gdzie podkreślił, że członek konsorcjum nabywa wyłącznie doświadczenie związane z wykonaniem prac jakie wykonywał samodzielnie albo przy pomocy podwykonawców, nie nabywa jednak doświadczenia odnośnie do prac wykonanych przez innych konsorcjantów. Przyjęcie odmiennego stanowiska za właściwe wiąże się z aprobowaniem fikcji opartej na założeniu, że pomimo wykonania np. 1% zamówienia nabywa się doświadczenie odnoszące się do pełnego zakresu jego realizacji.”

Powyższe stanowisko potwierdza również orzecznictwo Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości. Zgodnie z wyrokiem TSUE z dnia 4 maja 2017 r. w sprawie C-387/14 Esaprojekt:

1. gdy wykonawca polega na doświadczeniu grupy wykonawców, której był członkiem, doświadczenie to należy oceniać w zależności od konkretnego zakresu udziału tego wykonawcy, a więc jego faktycznego wkładu w prowadzenie działań, które były wymagane od tej grupy w ramach danego zamówienia publicznego,
2. wykonawca nabywa realne doświadczenie nie przez sam fakt bycia członkiem grupy wykonawców i bez względu na to, jaki miał w tę grupę wkład, lecz wyłącznie przez bezpośredni udział w realizacji przynajmniej jednej z części zamówienia, do którego całościowego wykonania zobowiązana jest ta grupa wykonawców.

W dalszej kolejności, Krajowa Izba Odwoławcza stoi na stanowisku, iż wykazywanie się realizowaniem usługi w zakresie odbierania odpadów bez posiadania stosownego wpisu należy uznać za nieuprawnione. Wykazanie się stosownym doświadczeniem oznacza spełnienie zarówno wymogów faktycznych, jak i formalnych, o ile takie istnieją. Przyjęcie innego stanowiska oznaczałoby legitymizację działania niezgodnego z prawem. Należy przy tym podkreślić, że odbieranie odpadów bez wpisu do rejestru działalności regulowanej stanowi delikt administracyjny zagrożony karami administracyjnymi, o których mowa w art. 9 ust. 1 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz art. 179 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (…). 

Krajowa Izba Odwoławcza podziela tu stanowisko wyrażone w złożonej przez odwołującego opinii prawnej radcy prawnego (…) z dnia 10 listopada 2025 r. (…), iż usługi zrealizowane bez wymaganych prawem uprawnień nie mogą być kwalifikowane jako należycie wykonany „odbiór odpadów” w rozumieniu ustawowym, a tym samym nie mogą stanowić podstawy do wykazywania doświadczenia w postępowaniu o zamówienie publiczne. Wykonawca, który realizował usługę bez spełnienia obowiązujących wymogów prawnych, de facto nie legitymuje się doświadczeniem zdobytym w sposób zgodny z prawem, co podważa możliwość powołania się na takie doświadczenie w celu spełnienia warunku udziału w postępowaniu.

Wyrok z dnia 17 listopada 2025 r., KIO 4281/25

Dziękujemy za przeczytanie tego artykułu do końca

Czytaj portal wPrzetargach.pl na bieżąco