Zamawiający może dowolnie określić okres rękojmi, byleby treść zmiana lub jej cel nie sprzeciwiały się właściwości stosunku ani zasadom współżycia społecznego
Zamawiający może dowolnie określić okres rękojmi, byleby treść zmiana lub jej cel nie sprzeciwiały się właściwości stosunku ani zasadom współżycia społecznego
Co do rękojmi to Kodeks cywilny określa okres odpowiedzialności z tytułu rękojmi.
Ustawodawca nie określił jednak maksymalnego terminu rękojmi.
Przedłużenie terminów wynikających z Kodeksu cywilnego jest uprawnieniem stron umowy, wynikającym z zasady swobody umów. Zatem zamawiający może dowolnie określić okres rękojmi, byleby treść modyfikacji lub jej cel nie sprzeciwiały się właściwości stosunku ani zasadom współżycia społecznego (art. 353[1] k.c.).
Terminy obowiązywania rękojmi określone w Kodeksie cywilnym mogą zostać wydłużone za zgodną wolą stron. W takim przypadku wiążący będzie termin określony w umowie.
Powyższe stanowisko potwierdza orzecznictwo, m.in. wyrok Sądu Najwyższego z 5 sierpnia 2005 r., II CK 28/2005), w którym sąd uznał, że strony mogą odpowiedzialność z tytułu rękojmi rozszerzyć, ograniczyć lub wyłączyć, co oznacza również, że przewidziany w art. 568 k.c. termin wygaśnięcia uprawnień z tytułu rękojmi może zostać przedłużony umową stron. Powyższe oznacza więc, iż strony mogą się umówić co do innego, dłuższego okresu, po którym wygasną uprawnienia z tytułu rękojmi.
W wyroku II CK 28/2005, Sąd Najwyższy stwierdził, że „Rękojmia jest instytucją, która została ukształtowana przez ustawę, rola woli stron jest więc tu drugorzędna, inaczej niż przy pełniącej podobną funkcję gwarancji. Ma ona na celu przywrócenie ekwiwalentności świadczeń stron i przewiduje silną ochronę kupującego, sprzedawca nie może jednak zbyt długo pozostawać w niepewności, czy sprzedaż ma charakter definitywny. Wyrazem tej funkcji rękojmi jest art. 568 k.c., który przewiduje roczny termin dla dochodzenia uprawnień z rękojmi, ustalając przy tym, że po tym terminie uprawnienia te wygasają. Wykładnia językowa wskazuje, że jest to regulacja niedopuszczająca wyjątków, a wniosek taki jest tym bardziej zasadny, iż w art. 577 § 2 k.c. wyraźnie zezwala się na ustalenie dłuższego niż rok terminu odpowiedzialności z tytułu gwarancji. Wszystko to wskazuje na wolę ustawodawcy, aby termin z art. 568 k.c. nie mógł być wydłużany. Dodatkowo wskazuje się w literaturze, że terminy przedawnienia roszczeń, którego skutek jest mniej rygorystyczny niż prekluzji przewidzianej w art. 568 k.c., nie mogą być wydłużane, co jednoznacznie wynika z art. 119 k.c. Podniesione argumenty nie mogą jednak przekreślać podstawowych zasad, na których oparte jest prawo zobowiązań i odpowiedzialność z tytułu rękojmi. Z art. 353[1] k.c. wynika, że strony mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości stosunku ani zasadom współżycia społecznego. Jeżeli strony stosunku sprzedaży lub innego stosunku, do którego stosuje się przepisy o rękojmi, chcą uregulować inaczej rękojmię niż przewiduje ustawa, to takie działanie znajduje oparcie w wymienionym przepisie, gdyż przywrócenie ekwiwalentności świadczeń, nawet po upływie roku od dnia wydania rzeczy, nie sprzeciwia się naturze stosunku prawnego ani tym bardziej zasadom współżycia społecznego. Wynika to jednoznacznie z art. 558 § 1 k.c., który zezwala, aby strony mogły odpowiedzialność z rękojmi rozszerzyć, ograniczyć, a nawet wyłączyć. Ograniczenie lub rozszerzenie odpowiedzialności z rękojmi może polegać na skróceniu lub wydłużeniu tej odpowiedzialności i, co więcej, jest to najbardziej widoczna zmiana tej odpowiedzialności. Gdyby uznać, że art. 568 k.c. nie zezwala na wydłużanie terminów z rękojmi, to pomiędzy gwarancją a rękojmią, które pełnią te same funkcje, istniałaby niedająca się wytłumaczyć różnica; przy gwarancji strony mogą ustalić odpowiedzialność powyżej roku, a przy rękojmi jest to wyłączone. Nawet więc gdyby sprzedawca chciał ustalić swoją odpowiedzialność, w razie gdy sprzedany towar okaże się wadliwy, powyżej roku, to uznać należałoby, że może to zrobić tylko udzielając gwarancji, a nie wydłużając odpowiedzialność z tytułu rękojmi. Taka interpretacja art. 568 k.c. jest nie do pogodzenia z art. 558 k.c.”
Opracowanie: Zespół wPrzetargach