Zgłoszenie przystąpienia do postępowania odwoławczego

Najlepsze komentarze czytaj wPrzetargach.pl

Zgłoszenie przystąpienia do postępowania odwoławczego

Wykonawca może zgłosić przystąpienie do postępowania odwoławczego w terminie 3 dni od dnia otrzymania kopii odwołania, wskazując stronę, do której przystępuje, i interes w uzyskaniu rozstrzygnięcia na korzyść strony, do której przystępuje. Termin zgłoszenia przystąpienia do postępowania odwoławczego jest terminem zawitym i uchybienie mu powoduje, że przystąpienie jest nieskuteczne. Wezwany wykonawca nie ma obowiązku przystąpienia do postępowania odwoławczego. Zgłoszenie przystąpienia doręcza się Prezesowi Krajowej Izby Odwoławczej w postaci papierowej albo elektronicznej opatrzone kwalifikowanym podpisem elektronicznym, a jego kopię przesyła się zamawiającemu oraz wykonawcy wnoszącemu odwołanie.

Z przepisów normujących postępowanie odwoławcze nie wynika też obowiązek przekazywania stronom dokumentów potwierdzających umocowanie strony, która podpisała przystąpienie (zob. wyrok z dnia 15 lipca 2014 r., KIO 1351/14). „W doktrynie i orzecznictwie wskazuje się, że przystąpienie do postępowania odwoławczego jest zbliżone swoim charakterem prawnym do interwencji ubocznej albo do uczestnictwa w postępowaniu nieprocesowym. Nie może być zatem wątpliwości, że zgłoszenia przystąpienia może dokonać wyłącznie osoba uprawniona do działania w imieniu danego wykonawcy. Przystąpienie podpisane przez osobę do tego nieuprawnioną jest bezskuteczne prawnie. Bezskuteczność ta ma charakter definitywny, gdyż braki formalne zgłoszenia przystąpienia (inaczej niż odwołania) w obecnym stanie prawnym nie podlegają uzupełnieniu.” (zob. wyrok KIO z dnia 6 listopada 2014 r., KIO 2224/14; KIO 2228/14). „Pamiętać należy, że o ile niezałączenie do wniesionego odwołania pełnomocnictwa jest brakiem formalnym podlegającym uzupełnieniu, o tyle analogiczna sytuacja w przypadku przystąpienia do postępowania odwoławczego uzasadnia odmowę nadania wykonawcy statusu przystępującego. Przepisy Pzp nie znają instytucji uzupełniania braków formalnych przystąpienia do postępowania odwoławczego, ta bowiem znajduje zastosowanie, w ściśle określonych sytuacjach, jedynie w odniesieniu do odwołania (argument z przepisu art. 187 ust. 3 i 7 Pzp)” (zob. wyrok z dnia 1 lipca 2016 r., KIO 898/16, KIO 899/16, KIO 901/16).

Z art. 185 ust. 2 Pzp wynika w sposób jednoznaczny, że jednym z elementów zgłoszenia przystąpienia do postępowania odwoławczego, powinno być wskazanie, w czym wykonawca upatruje swego interesu w uzyskaniu rozstrzygnięcia odwołania na korzyść strony, do której przystępuje. Wskazanie interesu w uzyskaniu rozstrzygnięcia jest elementem istotnym zgłoszenia przystąpienia do postępowania odwoławczego, ponieważ z art. 185 ust. 3 wynika, że wykonawcy, którzy przystąpili do postępowania odwoławczego, stają się uczestnikami postępowania odwoławczego, jeżeli mają interes w tym, aby odwołanie zostało rozstrzygnięte na korzyść jednej ze stron. Interes ten jest zatem badany przez Krajową Izbę Odwoławczą i może być kwestionowany przez strony w drodze opozycji (art. 185 ust. 4 Pzp). Niewskazanie w czym wykonawca upatruje interesu w uzyskaniu rozstrzygnięcia na korzyść strony do której przystąpił jest brakiem formalnym zgłoszenia przystąpienia do postępowania odwoławczego. Należy zauważyć, że przepisy ustawy - Prawo zamówień publicznych nie znają instytucji usunięcia braków formalnych zgłoszenia przystąpienia do postępowania odwoławczego (w przeciwieństwie do usunięcia braków formalnych odwołania). Brak skutecznego - zgodnego z art. 185 ust. 2 Pzp - zgłoszenia przystąpienia do postępowania odwoławczego należy traktować, jako brak przystąpienia, o którym mowa w art. 186 ust. 2 Pzp.

Punktem wyjścia dla prawidłowego rozumienia interesu przystępującego powinno być pełne brzmienie art. 185 ust. 2 zdanie pierwszePzp. Przystępujący zgłasza swoje przystąpienie do konkretnego postępowania odwoławczego, a nie do postępowania w sprawie o udzielenie zamówienia publicznego. Co oznacza, że jego interes nie jest nieograniczony, czy oparty na spekulacjach, bowiem mieści się w ramach wyznaczonych z jednej strony przez treść odwołania, a z drugiej przez przedmiot danego (a nie innego) postępowania odwoławczego, z trzeciej przez jego sytuację w danym postępowaniu (zob. wyrok z dnia 14 lutego 2017 r., KIO 261/17).

Art. 185 ust. 2 zdanie drugie Pzp nie wymaga, aby kopia zgłoszenia przystąpienia była poświadczona za zgodność z oryginałem przez przystępującego. Przepisy rozporządzenia w sprawie regulaminu postępowania przy rozpoznawaniu odwołań ani prawa zamówień publicznych nie przewidują możliwości wycofania przystąpienia. Wykonawcy, którzy przystąpili do postępowania odwoławczego, stają się jednocześnie uczestnikami postępowania odwoławczego, pod warunkiem że mają interes w tym, aby odwołanie zostało rozstrzygnięte na korzyść jednej ze stron. Nieprzystąpienie przez wykonawców po stronie zamawiającego do postępowania odwoławczego w ciągu 3 dni może być przesłanką do umorzenia postępowania odwoławczego przez Krajową Izbę Odwoławczą w przypadku uwzględnienia przez zamawiającego w całości zarzutów z odwołania (zob. wyrok SO we Wrocławiu z dnia 10 lipca 2014 r., X Ga 240/14). W wyroku KIO z dnia 18 marca 2011 r., KIO 440/11; KIO 448/11; KIO 451/11; KIO 458/11, Krajowa Izba Odwoławcza uznała, że „publikacja kopii odwołania wraz ze stosowanym wezwaniem na stronie internetowej jest równoznaczna z otrzymaniem kopii odwołania wyznaczającym początek biegu terminu na zgłoszenie przystąpienia zgodnie z art. 185 ust. 2 ustawy P.z.p. Przyjęcie interpretacji (...), iż bieg terminu rozpoczyna się od dnia, kiedy wykonawca otrzymał kopię odwołania przesłaną mu przez zamawiającego, oznaczałoby dopuszczenie różnych terminów na zgłoszenie przystąpień pomimo faktu publikacji kopii odwołania (inny termin byłby dla wykonawców, o których zamawiający wie, iż są zainteresowani postępowaniem, inny dla tych, co do których takiej informacji nie posiada lub uzyskuje ją w terminie późniejszym). Ponadto zaakceptowanie poglądu, iż sama publikacja na stronie internetowej nie jest wystarczająca dla uznania, iż wykonawca otrzymał kopię odwołania, oznaczałoby także, iż termin ten ulegałby przesunięciu w zależności od tego, kiedy wykonawca poinformowałby zamawiającego o fakcie swojego zainteresowania postępowaniem. Powyższe naruszałoby naczelną zasadę równości wykonawców w postępowaniu, jak również czyniłoby w dużej mierze bezprzedmiotowym obowiązek publikacji kopii odwołania na stronie internetowej”.

Przystępujący do postępowania odwoławczego może dokonywać wyłącznie czynności, które nie pozostają w sprzeczności z czynnościami i oświadczeniami strony, do której przystąpił, z zastrzeżeniem możliwości wniesienia - jeżeli przystąpił po stronie zamawiającego - sprzeciwu wobec uwzględniania przez zamawiającego odwołania w całości. Wezwanie do przystąpienia do postępowania odwoławczego nie uchyla dopuszczalności samodzielnego wniesienia odwołania przez wykonawcę przystępującego do postępowania odwoławczego. Wezwany wykonawca ma swobodę wyboru: przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie odwołującego się albo samodzielne wniesienie odwołania.

Interes w uzyskaniu rozstrzygnięcia na korzyść strony, do której się przystępuje, o którym mowa w art. 185 ust. 2 Pzp, musi mieć charakter realny, a nie hipotetyczny musi odnosić się do przedmiotowego postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, gdyż tylko w takim wypadku udział wykonawcy jako uczestnika postępowania odwoławczego można uznać za czyniący zadość jego uzasadnionym interesom prawnym i faktycznym (zob. wyroki KIO: z dnia 18 października 2012 r., KIO 2149/12, z dnia 18 stycznia 2013 r., KIO 2822/12; KIO 2864/12 i z dnia 14 lutego 2017 r., KIO 261/17). Interesu nie wykaże przystępujący powołujący się jedynie na możliwość wygrania powtórzonego postępowania po unieważnieniu obecnego, gdyż nie jest wiadomym czy do ponownego wszczęcia postępowania w ogóle dojdzie (zob. wyrok KIO z dnia 20 stycznia 2014 r. KIO 5/14). Co oznacza, że jego interes nie jest nieograniczony, czy oparty na spekulacjach, ponieważ mieści się w ramach wyznaczonych z jednej strony przez treść odwołania, a z drugiej przez przedmiot danego (a nie innego) postępowania odwoławczego, z trzeciej przez jego sytuację w danym postępowaniu.

Choć interes wykonawcy zgłaszającego przystąpienie do postępowania odwoławczego powinien być szeroko rozumiany, to jednak przystępujący powinni wskazać na czym polega interes w odniesieniu do ich sytuacji w danym postępowaniu, nie zaś powoływać się ogólnie na konieczność przestrzegania przepisów prawa, czy na możliwość następczego unieważnienia postępowania. Punktem wyjścia dla prawidłowego rozumienia interesu przystępującego powinno być pełne brzmienie art. 185 ust. 2 zdanie pierwsze Pzp, zgodnie z którym wykonawca może zgłosić przystąpienie do postępowania odwoławczego w terminie 3 dni od dnia otrzymania kopii odwołania, wskazując stronę, do której przystępuje, i interes w uzyskaniu rozstrzygnięcia na korzyść strony, do której przystępuje.

Przepisy Pzp nie przewidują instytucji częściowego interesu w przystąpieniu do danej strony. Przystąpienie może nastąpić jedynie wtedy, gdy w całości interes strony pokrywa się z interesem zgłaszającego przystąpienie.

Jeżeli nie zostanie dochowany termin na wniesienie odwołania, zachowanie terminu zgłoszenia przystąpienia do postępowania odwoławczego nie gwarantuje przystępującemu uzyskania statusu uczestnika postępowania odwoławczego.

Przystąpienie jako czynność wywołująca skutki procesowe w postaci uzyskania statusu uczestnika postępowania odwoławczego wymaga wskazania strony, do której się przystępuje, oraz interesu w uzyskaniu rozstrzygnięcia na korzyść strony, do której się przystępuje. Przepis art. 185 Pzp wyłącza możliwość zgłoszenia przystąpienia do postępowania odwoławczego jednocześnie po obu stronach do poszczególnych zarzutów, gdyż nie byłoby możliwe przestrzeganie zakazu pozostawania w sprzeczności z czynnościami i oświadczeniami strony, do której przystąpienie zostało wniesione. Konsekwencją przystąpienia wykonawcy w części zarzutów po stronie zamawiającego i w części po stronie odwołującego będzie stwierdzenie nieskuteczności zgłoszenia. Zgłoszenie przystąpienia doręcza się Prezesowi Krajowej Izby Odwoławczej w postaci papierowej albo elektronicznej opatrzone kwalifikowanym podpisem elektronicznym, a jego kopię przesyła się zamawiającemu oraz wykonawcy wnoszącemu odwołanie. Niewystarczające w świetle obowiązujących przepisów ustawy - Prawo zamówień publicznych jest zgłoszenie przystąpienia do postępowania odwoławczego wyłącznie za pośrednictwem faksu (w sytuacji, gdy zgłoszenie przystąpienia nie wpłynie w terminie w postaci papierowej albo elektronicznej opatrzone kwalifikowanym podpisem elektronicznym).

Opracowanie: Zespół wPrzetargach

Teksty i sygnatury orzeczeń Krajowej Izby Odwoławczej pochodzą z bazy orzeczeń Krajowej Izby Odwoławczej dostępnej na stronie internetowej Urzędu Zamówień Publicznych