Zamawiający może zarówno zwiększyć, jak i zmniejszyć kwotę, jaką zamierza przeznaczyć na sfinansowanie zamówienia

Bezpośrednio przed otwarciem ofert Zamawiający podał kwotę 2 500 000 zł, jaką zamierza przeznaczyć na sfinansowanie przedmiotowego zamówienia. Informacja z otwarcia ofert zamieszczona na stronie internetowej zawierała jednak niższą kwotę jaką zamawiający zamierza przeznaczyć na sfinansowanie zamówienia, tj. 1 652 435 zł.

Na podanej wyżej stronie internetowej znalazła się „Korekta informacji z otwarcia ofert”, w której zamawiający stwierdził, że podczas otwarcia ofert podano kwotę wynikającą z uchwały Nr (…) Rady Gminy J. w sprawie zmian budżecie w 2017 r. Z kolei kwota podana w informacji z otwarcia ofert zamieszczonej na stronie internetowej wynika z Zarządzenia Nr … Wójta Gminy J. w sprawie projektu budżetu gminy na 2018 r. i tą niższą kwotę należy przyjąć zdaniem zamawiającego jako właściwą.

W ocenie odwołującego zamawiający nie miał prawa obniżyć kwoty jaką zamierza przeznaczyć na sfinansowanie zamówienia. Obowiązujące przepisy nie przewidują takiej możliwości. Nie występuje też w przepisach pojęcie „korekty informacji z otwarcia ofert”.

Celem przepisu art. 86 ust. 3 Pzp jest poinformowanie wykonawców o zarezerwowanych środkach na realizację zamówienia i stanowi swoistą gwarancję wyboru oferty wykonawcy, który złożył najkorzystniejszą ofertę, pod warunkiem, że zaproponowana przez niego cena nie przekroczy kwoty, jaką zamawiający zamierza przeznaczyć na sfinansowanie zamówienia. Dalej odwołujący wskazał, że zgodnie z Planem postępowań o udzielenie zamówień publicznych w 2017 r., już po przesłaniu ogłoszenia do publikacji, jako wartość przedmiotowego zamówienia wskazano kwotę 2 500 000 zł. Podczas otwarcia ofert  podano wykonawcom taką samą kwotę. Jednakże już po kilku godzinach, tego samego dnia, wysokość kwoty jaką zamawiający zamierza przeznaczyć na sfinansowanie zamówienia została zmniejszona. Zamawiający podaje wprawdzie, że nowa niższa kwota wynika z projektu budżetu na 2018 r. jednak wiedzę o tejże kwocie posiadał już podczas otwarcia ofert. Zarządzenie Wójta pochodzi bowiem z ponad 3 tygodnie przed terminem otwarcia ofert. Pomimo przygotowania projektu budżetu na 2018 r. (na co powołuje się Zamawiający) w dn. 14 listopada br., nie został zaktualizowany do dnia dzisiejszego Plan postępowań o udzielenie zamówień publicznych w 2017 r. Podczas otwarcia ofert także podano inną kwotę niż wynika to z podawanego Zarządzenia Wójta, choć powstało ono o wiele wcześniej. Nie wystąpiły zatem żadne nieprzewidywalne okoliczności zmieniające możliwości finansowe Zamawiającego ani przed, ani po otwarciu ofert. Zmiana kwoty przewidywanej na realizację przedmiotowego zamówienia z 2 500 000 zł w roku 2017 na 1 652 435 zł w roku 2018 została bowiem dokonana przez organ Zamawiającego na długo przed terminem otwarcia ofert.

W wyroku z dnia 28 grudnia 2017 r., KIO 2678/17, Krajowa Izba Odwoławcza uznała, że odwołanie zasługuje na uwzględnienie w zakresie zarzutu dotyczącego art. 86 ust. 3 Pzp. Krajowa Izba Odwoławcza zwróciła uwagę, że zgodnie z art. 86 ust. 3 Pzp, bezpośrednio przed otwarciem ofert zamawiający podaje kwotę, jaką zamierza przeznaczyć na sfinansowanie zamówienia. Podana przez zamawiającego kwota jest informacją dla wykonawców i jako taka nie podlega zmianie. Kwota ta ma stanowić zabezpieczenie wykonawców przed nieuprawnionym unieważnieniem postępowania przez zamawiającego z powodu braku środków na sfinansowanie zamówienia. Krajowa Izba Odwoławcza zwróciła również uwagę, że zgodnie z obowiązującymi przepisami, dopuszczalne jest jedynie zwiększenie tej kwoty do kwoty oferty najkorzystniejszej, o czym stanowi art. 93 ust. 1 pkt 4 Pzp. Krajowa Izba Odwoławcza uznała, że „Obowiązujące przepisy prawa nie wskazują na możliwość dokonywania korekty (innej niż wskazana powyżej) tej kwoty, w szczególności, gdy Zamawiający zapoznał się z wysokością cen w złożonych ofertach. Tym samym kwota w wysokości 2 500 000 zł jest kwotą wiążącą. Zamawiający jest bowiem związany kwotą, którą podał przed otwarciem ofert i nie może w celu uzasadnienia unieważnienia postępowania na podstawie art. 93 ust. 1 pkt 4 Pzp wskazać innej, niższej kwoty, którą zamierza przeznaczyć na sfinansowanie zamówienia.”

Krajowa Izba Odwoławcza zgodziła się z odwołującym, że kwota 2 500 000 zł brutto wynika z obowiązującego aktu, jakim jest uchwała Rady Gminy. Uchwała Rady Gminy wskazuje na posiadane przez Gminę możliwości finansowe. Krajowa Izba Odwoławcza uznała również, że Zarządzenie Wójta Gminy jest nie tylko aktem wewnętrznym, który w tym zakresie nie zmienił uchwały Rady Gminy, ale przede wszystkim jest to jedynie projekt budżetu. Co więcej, Zamawiającemu znana była treść uchwały Rady Gminy oraz Zarządzenia Wójta Gminy jeszcze przed otwarciem ofert, jednak Zamawiający zdecydował się na ogłoszenie przed otwarciem ofert, że kwota, jaką zamierza przeznaczyć na sfinansowanie zamówienia to kwota 2 500 000 złotych, wynikająca z uchwały Rady Gminy, a nie kwota 1 652 435 zł, wynikająca z projektu budżetu, zawartego w Zarządzeniu Wójta Gminy. Krajowa Izba Odwoławcza zwróciła również uwagę, że Zamawiający nie wskazał, aby zaistniały jakiekolwiek szczególne i nadzwyczajne okoliczności, które nakazywałyby dokonanie takiej zmiany.

Stanowisko wyrażone w wyroku z dnia 28 grudnia 2017 r., KIO 2678/17 nie oznacza, że zamawiający nie może zmniejszyć kwoty, którą zamawiający zamierza przeznaczyć na sfinansowanie zamówienia.

Opracowanie: Zespół wPrzetargach