Czy można skutecznie wnieść wadium wskazując w gwarancji wadialnej inwestora zastępczego?

Zamawiający poinformował o wyborze najkorzystniejszej oferty w postępowaniu, oraz o odrzuceniu na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 7b ustawy Pzp oferty Odwołującego. W ramach uzasadnienia odrzucenia oferty Zamawiający poinformował, że „Wskazanie w gwarancji ubezpieczeniowej - jako Beneficjenta - innego podmiotu niż Zamawiający nie może zostać uznane za oczywistą omyłkę pisarską, podlegającą poprawieniu w sposób przewidziany w przepisach ustawy Prawo zamówień publicznych. Brak wskazania w jej treści Zamawiającego jako podmiotu uprawnionego z gwarancji słusznie może powodować brak pewności Zamawiającego co do możliwości zaspokojenia roszczeń wynikających z wadium. Wskazuje to również, iż nie została spełniona podstawowa, zabezpieczająca funkcja wadium w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego (...).

Ocena prawidłowości wniesienia wadium jest doniosła ze względu na fakt, że przepisy ustawy - Prawo zamówień publicznych nie przewidują narzędzi pozwalających na konwalidację wadliwie wniesionego wadium.

Zamawiający zasadniczo nie ma też narzędzi, aby móc wyjaśnić wątpliwości dotyczące treści dokumentu gwarancji. Przekazywane przez Wykonawców dokumenty potwierdzające udzielenie gwarancji nie są dokumentami postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, o których mowa w Rozporządzeniu Ministra Rozwoju z dnia 26 lipca 2016 r. w sprawie rodzajów dokumentów jakich może żądać zamawiający od wykonawcy w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego. Dokumenty te nie potwierdzają spełnienia warunków udziału w postępowaniu czy braku podstaw do wykluczenia z postępowania.

Konsekwencją powyższego jest niemożność uzupełnienia ewentualnych braków w prawidłowym wniesieniu wadium w trybie wezwania, o którym mowa w art. 26 ust. 3-4 ustawy Prawo zamówień publicznych (...).

Co się tyczy samego oświadczenia Gwaranta z dnia 11 września 2020 r., nie sanuje ono błędu Wykonawcy. Nie jest dopuszczalna rozszerzająca wykładnia określonych w treści gwarancji okoliczności uzasadniających wypłacenie wadium, a z taką rozszerzającą interpretacją mielibyśmy do czynienia dokonując wykładni treści zobowiązania Gwaranta sprzecznie z wnioskami wynikającymi z jej literalnego brzmienia - jak czyni to sam Ubezpieczyciel (...). Mając na względzie powyższe Zamawiający uznał wadium złożone przez Tormel Sp. z o.o. za wadliwe / nieprawidłowe, w związku z czym konieczne stało się odrzucenie oferty”

Krajowa Izba Odwoławcza uznała jednak, że odrzucenie oferty Odwołującego na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 7b ustawy Pzp było niezasadne. 

W ocenie Krajowej Izby Odwoławczej  najważniejszym dla oceny skuteczności wniesienia wadium jest możliwość skutecznego zaspokojenia roszczeń Zamawiającego w sposób bezwarunkowy. Spółka P.(…) jest odrębnym od Miasta P. podmiotem prawnym. Tym samym wskazując spółkę P.(…) jako beneficjenta gwarancji wadialnej Odwołujący umocował do skorzystania z gwarancji Inwestora zastępczego zamiast Zamawiającego. 

Krajowa Izba Odwoławcza wzięła jednak pod uwagę regulację dotyczącą sposobu wniesienia wadium w pieniądzu - zgodnie z treścią SIWZ miało być ono wpłacone przelewem na rachunek bankowy spółki P.(…). Wniesienie wadium w pieniądzu na rachunek spółki P.(…) zatem nie uniemożliwiało, ani nie utrudniało Zamawiającemu zaspokojenia ewentualnych roszczeń z tytułu wadium. 

W ocenie Krajowej Izby Odwoławczej w okolicznościach sprawy nie było podstaw do odmiennego traktowania wadium wniesionego w pieniądzu i wniesionego w postaci gwarancji ubezpieczeniowej. Dlatego Krajowa Izba Odwoławcza uznała, że skoro skuteczne w postępowaniu było wniesienie na rzecz spółki P.(…) wadium w pieniądzu to skuteczne też było wniesienie na rzecz spółki P.(…) wadium w postaci gwarancji ubezpieczeniowej.

Zgodnie z art. 87 ust. 1 pkt 7b Pzp zamawiający odrzuca ofertę, jeżeli wadium nie zostało wniesione lub zostało wniesione w sposób nieprawidłowy, jeżeli zamawiający żądał wniesienia wadium. W ocenie Krajowej Izby Odwoławczej przesłanki określone w powyższym przepisie nie zostały wypełnione, zatem czynność odrzucenia oferty Odwołującego była nieprawidłowa.

Wyrok z dnia 29 października 2020 r., KIO 2645/20 
Źródło:  www.uzp.gov.pl