Czy ocena sytuacji podmiotowej podmiotu trzeciego może być szersza niż weryfikacja samego wykonawcy?

W przekonaniu składu orzekającego Prezes Urzędu Zamówień Publicznych trafnie ocenił żądanie od podmiotu trzeciego szerszego spectrum dokumentów niż od samego wykonawcy jako nadmierne. 

Abstrahując od poglądów zamawiającego na sposób interpretacji relewantnych przepisów zauważyć należy, że z obowiązującego w dacie wszczęcia postępowania przepisu art. 25 ust. 1 ustawy Pzp wynika zasada żądania wyłącznie dokumentów niezbędnych do przeprowadzenia postępowania o udzielenie zamówienia i urzeczywistnienia celów, jakim służy składanie dokumentów, tj. weryfikacja spełniania warunków udziału w postępowaniu, braku podstaw do wykluczenia oraz spełniania przez oferowane dostawy, usługi lub roboty budowlane wymagań określonych przez zamawiającego. 

Warto przy tym zaznaczyć, że jak wynika z przepisu art. 26 ust. 2 ustawy Pzp w postępowaniach o wartości poniżej tzw. progów unijnych zamawiający nie tylko określa w jaki sposób (przy użyciu jakich oświadczeń i dokumentów wymienionych w rozporządzeniu w sprawie dokumentów) będzie weryfikował postawione warunki, ale również czy w ogóle podejmie się takiej weryfikacji. 

W ocenie Krajowej Izby Odwoławczej, zważywszy na wspomnianą powyżej zasadę niezbędności dokumentów do przeprowadzenia postępowania, brak jest jurydycznych podstaw do twierdzenia, że weryfikacja sytuacji podmiotowej podmiotu trzeciego może odbywać się w szerszym zakresie niż weryfikacja samego wykonawcy. Prezentowane przez zamawiającego stanowisko jest nie tylko niezgodne z tą zasadą, ale nie daje się również pogodzić z zasadą proporcjonalności, o której mowa w art. 7 ust. 1 ustawy Pzp. 

Proporcjonalność należy tłumaczyć w ten sposób, że podejmowane przez zamawiającego czynności mają być adekwatne do celu którego osiągnięciu służą. W powyższym kontekście nie sposób uznać za proporcjonalne żądanie od podmiotu trzeciego dokumentów w zakresie szerszym niż od samego wykonawcy, bądź dokumentów potwierdzających brak podstaw do wykluczenia z uwagi na przesłanki, które w ogóle nie były przewidziane w postępowaniu. 

Do powyższego dodać należy, że przedstawiona przez zamawiającego interpretacja omawianego zagadnienia mogłaby wręcz doprowadzić do sytuacji, w której pomimo rezygnacji w stosunku do wykonawcy z weryfikacji okoliczności o których mowa w art. 25 ust. 1 ustawy Pzp na podstawie dokumentów wymienionych w rozporządzeniu w sprawie dokumentów, weryfikacja taka odbywałaby się w odniesieniu do podmiotu trzeciego.

Uchwała z dnia 23 lipca 2020 r., KIO/KD 41/20