Przejdź do treści

Jak badać aktualność dokumentów składanych w celu potwierdzenia braku podstaw wykluczenia oraz spełniania warunków udziału w postępowaniu?

Jak badać aktualność dokumentów składanych w celu potwierdzenia braku podstaw wykluczenia oraz spełniania warunków udziału w postępowaniu?


Skrót komentarza:

W oświadczeniu, o którym mowa w art. 25a Pzp wykonawca wstępnie potwierdza, że spełnia warunki udziału w postępowaniu i wykazuje brak podstaw wykluczenia z postępowania.

Pojęcie aktualności w rozumieniu art. 26 ust. 1, 2 i 3 Pzp należy odnieść do konkretnego dokumentu.

Zasadą jest, że warunki udziału w postępowaniu oraz brak podstaw wykluczenia z postępowania mają być spełnione w sposób ciągły od dnia składania ofert aż do zakończenia postępowania o udzielenie zamówienia.

Nie można jednak wykluczyć sytuacji, w której aktualnym na dzień jego złożenia będzie również dokument opatrzony datą przypadającą po upływie terminu składania ofert. W takim przypadku istotne jest to, czy potwierdza on spełnianie warunków udziału w postępowaniu na dzień upływu terminu składania ofert.

Dokumenty składane na wezwanie z art. 26 ust. 1 lub 2 Pzp w celu potwierdzenia braku podstaw wykluczenia wykonawcy z udziału w postępowaniu muszą potwierdzają okoliczność, co do której wykonawca wcześniej złożył wstępne oświadczenie, o którym mowa w art. 25a Pzp.

Pojęcie „aktualnych na dzień złożenia oświadczeń lub dokumentów potwierdzających okoliczności, o których mowa w art. 25 ust. 1” należy również odnieść do terminu ich ważności zakreślonego wstecz, uwzględniając przy tym termin składania ofert. Przykładowo, informacja z Krajowego Rejestru Karnego w zakresie określonym w art. 24 ust. 1 pkt 13, 14 i 21 Pzp oraz, odnośnie skazania za wykroczenie na karę aresztu, w zakresie określonym przez zamawiającego na podstawie art. 24 ust. 5 pkt 5 i 6 Pzp, musi być wystawiona nie wcześniej niż 6 miesięcy przed upływem terminu składania ofert.

Składana na wezwanie z art. 26 ust. 3 Pzp informacja z Krajowego Rejestru Karnego w zakresie określonym w art. 24 ust. 1 pkt 13, 14 i 21 Pzp oraz, odnośnie skazania za wykroczenie na karę aresztu, w zakresie określonym przez zamawiającego na podstawie art. 24 ust. 5 pkt 5 i 6 Pzp może być aktualne na dzień jej złożenia. Oznacza  to, że dopuszczalne jest wykazywanie braku podstaw do wykluczenia za pomocą informacji z Krajowego Rejestru Karnego opatrzonej datą po terminie składnia ofert.

Jeżeli zamawiający uzna, że informacja z Krajowego Rejestru Karnego opatrzona datą po terminie składnia ofert może nie potwierdzać, że w chwili składania ofert wykonawca nie figurował w Krajowym Rejestrze Karnym, tak jak oświadczył wykonawca w oświadczeniu, o którym mowa w art. 25a Pzp, zamawiający może wezwać wykonawcę na podstawie art. 26 ust. 4 Pzp do złożenia wyjaśnień. Jeżeli ze złożonych wyjaśnień będzie wynikać, że wykonawca w chwili składania oferty figurował w Krajowym Rejestrze Karnym, zamawiający wyklucza z postępowania takiego wykonawcę na podstawie art. 24 ust. 1 pkt 16 Pzp.

Jeżeli w oświadczeniu, o którym mowa w art. 25a Pzp wykonawca wstępnie oświadczył, że nie podlega wykluczeniu na podstawie art. 24 ust. 1 Pzp, a następnie na wezwanie z art. 26 ust. 1, 2 lub 3 Pzp, złożył oświadczenia i dokumenty potwierdzające, że nie podlega wykluczeniu, jednak w chwili zawarcia umowy stan ten uległ zmianie i wykonawca podlegał wykluczeniu na podstawie art. 24 ust. 1 Pzp, zamawiający na podstawie art. 145a pkt 2 Pzp może rozwiązać umowę.

Dla zamawiającego jest bez znaczenia, czy według stanu na dzień składania ofert wykonawca posiadał dokumenty, potwierdzające że nie podlega on wykluczeniu z postępowania i spełnia warunki udziału w postępowaniu. Istotnym jest to, by z oświadczenia, o którym mowa w art. 25a Pzp wynikało, iż wstępne potwierdzenie spełnienia warunków udziału w postępowaniu oraz brak podstaw do wykluczenia wykonawcy z postępowania z terminem nie późniejszym niż termin składania ofert.

Dokumenty składane na wezwanie z art. 26 ust. 1 lub 2 Pzp w celu potwierdzenia braku podstaw wykluczenia wykonawcy z udziału w postępowaniu mogą być wystawione po upływie terminu składania ofert.

Fakt istnienia zaległości podatkowej musi być aktualny na moment składania ofert. Jeśli zamawiający stwierdzi, że w chwili składania oferty wykonawca jest dłużnikiem podatkowym i nie uwolnił się od tej zaległości ani nie zawarł porozumienia w sprawie jej spłaty, powinien wykluczyć tego wykonawcę z postępowania. Rozstrzygające znaczenie dla wykluczenia wykonawcy na podstawie ar. 24 ust. 1 pkt 15 Pzp, będzie miało to, czy na dzień składania ofert, występuje u wykonawcy zaległość podatkowa.

Jeżeli wykonawca w oświadczeniu, o którym mowa w art. 25a Pzp (np. w jednolitym dokumencie) oświadczył, że w ramach ubezpieczenia z tytułu ryzyka zawodowego wykonawca jest ubezpieczony na określoną przez zamawiającego sumę gwarancyjną ubezpieczenia, wskazując taką sumę ubezpieczenia, to oznacza, że na dzień złożenia oferty był ubezpieczony od odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności związanej z przedmiotem zamówienia na sumę gwarancyjną określoną przez zamawiającego. Oznacza to również, że wykonawca ten na wezwanie z art. 26 ust. 1 lub 2 Pzp musi złożyć dokument (np. polisę OC) potwierdzający, że w chwili składania ofert był ubezpieczony od odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności związanej z przedmiotem zamówienia na sumę gwarancyjną określoną przez zamawiającego.

Informacja banku potwierdzająca zdolność kredytową wykonawcy, może być złożona z datą po dacie składania i otwarcia ofert.


Komentarz:

Zgodnie z art. 25a ust. 1 Pzp do oferty wykonawca dołącza aktualne na dzień składania ofert oświadczenie w zakresie wskazanym przez zamawiającego w ogłoszeniu o zamówieniu lub w specyfikacji istotnych warunków zamówienia. Informacje zawarte w oświadczeniu stanowią wstępne potwierdzenie, że wykonawca nie podlega wykluczeniu, spełnia warunki udziału w postępowaniu lub spełnia kryteria selekcji, o których mowa w art. 51 ust. 2, art. 57 ust. 3 i art. 60d ust. 3 Pzp. Jeżeli wartość zamówienia jest równa lub przekracza kwoty określone w przepisach wydanych na podstawie art. 11 ust. 8 Pzp, wykonawca składa oświadczenie, w formie jednolitego europejskiego dokumentu zamówieni (w skrócie „JEDZ”).

Zgodnie z art. 26 ust. 1 Pzp zamawiający przed udzieleniem zamówienia, którego wartość jest równa lub przekracza kwoty określone w przepisach wydanych na podstawie art. 11 ust. 8 Pzp, wzywa wykonawcę, którego oferta została najwyżej oceniona, do złożenia w wyznaczonym, nie krótszym niż 10 dni, terminie aktualnych na dzień złożenia oświadczeń lub dokumentów potwierdzających okoliczności, o których mowa w art. 25 ust. 1 Pzp. Zgodnie natomiast z art. 26 ust. 1 Pzp jeżeli wartość zamówienia jest mniejsza niż kwoty określone w przepisach wydanych na podstawie art. 11 ust. 8 Pzp, zamawiający może wezwać wykonawcę, którego oferta została najwyżej oceniona, do złożenia w wyznaczonym, nie krótszym niż 5 dni, terminie aktualnych na dzień złożenia oświadczeń lub dokumentów potwierdzających okoliczności, o których mowa w art. 25 ust. 1 Pzp.

Użyte w art. 26 ust. 1 i 2 Pzp sformułowanie „wzywa wykonawcę, którego oferta została najwyżej oceniona, do złożenia w wyznaczonym, nie krótszym niż 10 dni (5 dni), terminie aktualnych na dzień złożenia oświadczeń lub dokumentów potwierdzających okoliczności, o których mowa w art. 25 ust. 1” oznacza, że składane przez tego wykonawcę oświadczenia lub dokumenty co do zasady muszą potwierdzać oświadczenie wykonawcy o spełnianiu warunków udziału w postępowaniu i braku podstaw wykluczenia, zawarte w oświadczeniu, o którym mowa w art. 25a Pzp.

W opinii „Dokumenty na potwierdzenie spełniania warunków udziału w postępowaniu oraz braku podstaw do wykluczenia. Aktualność dokumentów w świetle nowelizacji ustawy Pzp” Urząd Zamówień Publicznych zwraca uwagę, że „oświadczenia lub dokumenty „aktualne” to takie, które oddają rzeczywistość w momencie ich złożenia, innymi słowy potwierdzają okoliczność, co do której wykonawca wcześniej złożył wstępne oświadczenie, i która obecnie (w czasie teraźniejszym) występuje. Wezwanie zamawiającego o przedłożenie oświadczenia lub dokumentu implikuje odpowiedź wykonawcy, która ma być w czasie teraźniejszym prawdziwa i potwierdzać prawdziwe okoliczności - adekwatnie do całego toku postępowania.”

Przykładowo, jeżeli wykonawca w jednolitym dokumencie oświadczył, że w ramach ubezpieczenia z tytułu ryzyka zawodowego wykonawca jest ubezpieczony na określoną przez zamawiającego sumę gwarancyjną ubezpieczenia, wskazując taką sumę ubezpieczenia, to oznacza, że na dzień złożenia oferty był ubezpieczony od odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności związanej z przedmiotem zamówienia na sumę gwarancyjną określoną przez zamawiającego. Oznacza to również, że wykonawca ten na wezwanie z art. 26 ust. 1 lub 2 Pzp złoży dokument potwierdzający, że w chwili składania ofert był ubezpieczony od odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności związanej z przedmiotem zamówienia na sumę gwarancyjną określoną przez zamawiającego.

W ocenie Urzędu Zamówień Publicznych „Oświadczenia lub dokumenty powinny potwierdzać, że „teraz” (w czasie teraźniejszym) stan faktyczny jest taki, o jakim zaświadcza dokument. Złożenie przez wykonawcę takiego oświadczenia lub dokumentu wskazuje, że ten stan, o którym zaświadcza dane oświadczenie lub dokument, nie uległ zmianie od dnia składania ofert lub wniosków o dopuszczenie do udziału w postępowaniu.” Zdaniem Urzędu Zamówień Publicznych „w procedurze odwróconej oświadczenia i dokumenty składane na wezwanie, o którym mowa w art. 26 ust. 1 i 2 Pzp muszą potwierdzać spełnianie warunków udziału w postępowaniu oraz brak podstaw wykluczenia na dzień złożenia oferty, a także w dalszym toku postępowania. Na podstawie art. 24 ust. 12 Pzp zamawiający może bowiem wykluczyć wykonawcę na każdym etapie postępowania o udzielenie zamówienia.”

W opinii Urząd zwraca także uwagę, że pojęcie „aktualnych na dzień złożenia oświadczeń lub dokumentów potwierdzających okoliczności, o których mowa w art. 25 ust. 1” należy również odnieść do terminu ich ważności zakreślonego wstecz, uwzględniając przy tym termin składania ofert .

W świetle zarówno art. 26 ust. 1 i 2 Pzp, jak i stanowiska Urzędu Zamówień Publicznych:

  1. informacja z Krajowego Rejestru Karnego w zakresie określonym w art. 24 ust. 1 pkt 13, 14 i 21 Pzp oraz, odnośnie skazania za wykroczenie na karę aresztu, w zakresie określonym przez zamawiającego na podstawie art. 24 ust. 5 pkt 5 i 6 Pzp, musi być wystawiona nie wcześniej niż 6 miesięcy przed upływem terminu składania ofert,
  2. zaświadczenie właściwego naczelnika urzędu skarbowego potwierdzającego, że wykonawca nie zalega z opłacaniem podatków, musi być wystawione nie wcześniej niż 3 miesiące przed upływem terminu składania ofert,
  3. zaświadczenie właściwej terenowej jednostki organizacyjnej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych lub Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego albo innego dokumentu potwierdzającego, że wykonawca nie zalega z opłacaniem składek na ubezpieczenia społeczne lub zdrowotne, musi być wystawione nie wcześniej niż 3 miesiące przed upływem terminu składania ofert,
  4. informacja banku lub spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej musi potwierdzać wysokość posiadanych środków finansowych lub zdolność kredytową wykonawcy, musi być wystawiona w okresie nie wcześniejszym niż 1 miesiąc przed upływem terminu składania ofert.

Do aktualność informacji z Krajowego Rejestru Karnego, Krajowa Izba Odwoławcza Odniosła się w wyroku z dnia 19 grudnia 2016 r., KIO 2249/16, w którym zwróciła stwierdziła, że jedną z kluczowych zmian było wprowadzenie przez ustawodawcę jednolitego dokumentu, który jest wstępnym oświadczeniem wykonawcy, potwierdzającym, że wykonawca nie podlega wykluczeniu z postępowania oraz spełnia warunki udziału w postępowaniu. Krajowa Izba Odwoławcza zwróciła jednak uwagę, że oświadczenie wykonawcy zawarte w jednolitym dokumencie powinno potwierdzać spełnienie warunków udziału w postępowaniu i brak podstaw wykluczenia wykonawcy najpóźniej na dzień składania ofert.  

Krajowa Izba Odwoławcza zwróciła również uwagę, że wprowadzenie rozwiązania, opierającego się o oświadczenie wykonawcy zawarte w jednolitym dokumencie, bez wątpienia miało na celu odformalizowanie postępowania i odciążenie wykonawców od kompletowania formalnych dokumentów na potrzeby każdego postępowania o udzielenie zamówienia o które ubiega się wykonawca. W ocenie Krajowej Izby Odwoławczej nie można jednak zapominać, że oświadczenie składane przez wykonawcę powinno odzwierciedlać stan w dacie nie późniejszej niż termin składania ofert.  

W wyroku Krajowa Izba Odwoławcza odniosła się również do kwestii, składanych przez wykonawcę w postępowaniu dokumentów, mających potwierdzać spełnienie warunków udziału w postępowaniu oraz brak podstaw do wykluczenia wykonawcy z postępowania, w kontekście tego, czy dokumenty te powinny potwierdzać spełnienie warunków udziału w postępowaniu lub brak podstaw do wykluczenia wykonawcy z postępowania najpóźniej na dzień składania ofert, czy na dzień ich faktycznego złożenia.

Krajowa Izba Odwoławcza zwróciła uwagę, że w tzw. „procedurze odwróconej”. zamawiający może, w postępowaniu prowadzonym w trybie przetargu nieograniczonego, najpierw dokonać oceny ofert, a następnie zbadać, czy wykonawca, którego oferta została oceniona jako najkorzystniejsza, nie podlega wykluczeniu oraz spełnia warunki udziału w postępowaniu, o ile taka możliwość została przewidziana w specyfikacji istotnych warunków zamówienia lub w ogłoszeniu o zamówieniu. Procedura ta polega zatem na tym, że zamawiający w toku czynności oceny ofert nie dokonuje podmiotowej oceny wszystkich wykonawców (ocena spełniania warunków udziału w postępowaniu, braku podstaw do wykluczenia), nie badając nawet wszystkich wstępnych oświadczeń wykonawców, składanych w szczególności w formie jednolitego dokumentu. W pierwszej kolejności dokonuje on oceny ofert pod kątem przesłanek odrzucenia oferty (art. 89 ust. 1 Pzp) oraz kryteriów oceny ofert opisanych w specyfikacji, po czym dopiero wyłącznie w odniesieniu do wykonawcy, którego oferta została oceniona jako najkorzystniejsza (uzyskała najwyższą ilość punktów w rankingu), dokonuje oceny podmiotowej wykonawcy, tj. bada oświadczenie wstępne, a następnie żąda przedłożenia dokumentów w trybie art. 26 ust. 1 lub 2 Pzp. Oznacza to, że w postępowaniach, w których zastosowana zostanie procedura odwrócona, zasady składania dokumentów są takie same, jak w innych postępowaniach prowadzonych w trybie przetargu nieograniczonego - wraz z ofertą wykonawca musi złożyć stosowne oświadczenie zgodnie z art. 25a Pzp, tyle że w przeciwieństwie do „zwykłych” postępowań, nie jest ono badane w pierwszej kolejności, a dopiero po zakończeniu oceny ofert.

W ocenie Krajowej Izby Odwoławczej „Ratio legis ustawodawcy przy wprowadzeniu takiej procedury jest jednoznaczne i oczywiste, bowiem regulacja zawarta w art. 24aa Pzp w znacznym stopniu przyspiesza i ułatwia Zamawiającemu przeprowadzeniem postępowania, gdyż Zamawiający w takim przypadku nie musi podmiotowo oceniać wówczas wszystkich wykonawców, a jedynie tego, który przedstawił najkorzystniejszą ofertę. Zmierzając jednak do wyjaśnienia materii, związanej z przedkładanymi dokumentami, mającymi potwierdzać spełnienie warunków udziału w postępowaniu lub brak podstaw do wykluczenia wykonawcy z postępowania przede wszystkim wskazać należy na treść przepisu art. 26 Pzp, który w sposób jasny i klarowny odwołuje się dokumentów aktualnych na dzień złożenia oświadczeń lub dokumentów potwierdzających okoliczności, o których mowa w art. 25 ust. 1 Pzp.”

Co więcej, Krajowa Izba Odwoławcza uznała, że art. 26 ust. 1 Pzp koresponduje wprost przepisem art. 26 ust. 3 Pzp, który dotychczas, regulując zasady uzupełniania dokumentów, odwoływał się wykazywania w nich stanu obowiązującego w dniu składania ofert.  W brzmieniu obowiązującym do dnia 27 lipca 2016 r. przepis art. 26 ust. 3 Pzp stanowił, że zamawiający wzywa wykonawców, którzy w określonym terminie nie złożyli wymaganych przez zamawiającego oświadczeń lub dokumentów, o których mowa w art. 25 ust 1 Pzp, lub którzy nie złożyli pełnomocnictw, albo którzy złożyli wymagane przez zamawiającego oświadczenia i dokumenty, o których mowa w art. 25 ust. 1 Pzp, zawierające błędy lub którzy złożyli wadliwe pełnomocnictwa, do ich złożenia w wyznaczonym terminie, chyba że mimo ich złożenia oferta wykonawcy podlega odrzuceniu albo konieczne byłoby unieważnienie postępowania. Złożone na wezwanie zamawiającego oświadczenia i dokumenty powinny potwierdzać spełnianie przez wykonawcę warunków udziału w postępowaniu oraz spełnianie przez oferowane dostawy, usługi lub roboty budowlane wymagań określonych przez zamawiającego, nie później niż w dniu, w którym upłynął termin składania wniosków o dopuszczenie do udziału w postępowaniu albo termin składania ofert.

Krajowa Izba Odwoławcza zwróciła również uwagę, że aktualnie art. 26 ust. 3 Pzp nie zawiera już takiej regulacji, co w oczywisty sposób świadczy o zasadniczej zmianie postępowania w zakresie wykazywania spełniania warunków udziału w postępowaniu i braku podstaw do wykluczenia. W ocenie Krajowej Izby Odwoławczej błędne jest rozumowanie, iż wykonawca zobowiązany jest legitymować się posiadaniem dokumentów według stanu obowiązującego w dniu składania ofert. Posługiwanie się tego rodzaju argumentacją stanowi zaprzeczenie idei nowelizacji, która opiera się na tym, że w przypadku zastosowania procedury odwróconej, wykonawca na etapie składania ofert składa jedynie oświadczenie, które stanowi wstępne potwierdzenie, że wykonawca nie podlega wykluczeniu z postępowania oraz, że spełnia warunki udziału w postępowaniu.

W dalszej części wyroku Krajowa Izba Odwoławcza stwierdziła, że „powyższe oświadczenie winno potwierdzać spełnienie warunków udziału w postępowaniu i brak podstaw wykluczenia wykonawcy najpóźniej na dzień składania ofert.  Dopiero gdy oferta danego wykonawcy zostanie uznana przez Zamawiającego za najkorzystniejszą to wykonawca w odpowiedzi na wezwanie Zamawiającego, oparte o treść art. 26 Pzp, jest zobowiązany do przedłożenia dokumentów, z tym zastrzeżeniem, że mają one być aktualne na dzień złożenia oświadczeń lub dokumentów. Z powyższego wypływa oczywisty wniosek, że ustawodawca zmienił zasady postępowania w tym zakresie, przez odstąpienie od żądania w toku postępowania (a zatem w praktyce nawet kilka miesięcy po terminie składania ofert) dokumentów aktualnych na dzień składania ofert. Powyższe znajduje swoje uzasadnienie w brzmieniu art. 26 ust. 2f ustawy, który stanowi, że jeżeli jest to niezbędne do zapewnienia odpowiedniego przebiegu postępowania o udzielenie zamówienia, zamawiający może na każdym etapie postępowania wezwać wykonawców do złożenia wszystkich lub niektórych oświadczeń lub dokumentów potwierdzających, że nie podlegają wykluczeniu, spełniają warunki udziału w postępowaniu lub kryteria selekcji, a jeżeli zachodzą uzasadnione podstawy do uznania, że złożone uprzednio oświadczenia lub dokumenty nie są już aktualne, do złożenia aktualnych oświadczeń lub dokumentów. Treść przywołanego wyżej przepisu zezwala Zamawiającemu na każdym etapie postępowania wezwać wykonawców do złożenia wszystkich lub niektórych oświadczeń lub dokumentów potwierdzających, że nie podlegają wykluczeniu, spełniają warunki udziału w postępowaniu lub kryteria selekcji, a jeżeli zachodzą uzasadnione podstawy do uznania, że złożone uprzednio oświadczenia lub dokumenty nie są już aktualne, do złożenia aktualnych oświadczeń lub dokumentów.”

W ocenie Krajowej Izby Odwoławczej zmiana przepisów Pzp wprowadzona nowelizacją z dnia 22 czerwca 2016 r., powoduje, iż „dla Zamawiającego jest bez znaczenia, czy według stanu na dzień składania ofert wykonawca posiadał dokumenty, potwierdzające że nie podlega on wykluczeniu z postępowania i spełnia warunki udziału w postępowaniu. Istotnym jest to, że wykonawca obowiązany jest złożyć oświadczenie JEDZ, z którego ma wynikać potwierdzenie spełnienia warunków udziału w postępowaniu oraz brak podstaw do wykluczenia wykonawcy z postępowania z terminem nie późniejszym niż termin składania ofert. Natomiast przedkładane przez zwycięskiego wykonawcę dokumenty, na podstawie art. 26 Pzp, mają być dokumentami aktualnymi na dzień złożenia oświadczeń lub dokumentów, potwierdzającymi okoliczności, o których mowa w art. 25 ust. 1 Pzp. Co nie oznacza wcale, że nie mogą to być dokumenty wystawione po dacie składania ofert. Wręcz przeciwnie. W opisanej sytuacji wykonawca może posługiwać się dokumentami, odzwierciedlającymi stan po terminie składania ofert, z tym zastrzeżeniem, że dokument pozostawać aktualny w zakresie określonej sytuacji danego wykonawcy.

Przekładając powyższe na stan faktyczny sprawy Krajowa Izba Odwoławcza uznała, że dokumenty złożone przez E., w postaci: zawierające datę późniejszą niż data składania ofert w rozpoznawanym postępowaniu, takie jak:  

  1. kopia zaświadczenia Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. datowana na dzień 3 listopada 2016 r.;
  2. kopia zaświadczenia o niezaleganiu w opłaceniu składek wystawionego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S., stwierdzająca stan na dzień 11 października 2016 r.;
  3. kopia informacji z Krajowego Rejestru Karnego w odniesieniu do Pana W.C. (wg odpisu z KRS: członek Rady Nadzorczej) wystawiona w dniu 9 listopada 2016 r.;
  4. kopia informacji z Krajowego Rejestru Karnego dotyczącą Pana M.G. (wg odpisu z KRS: członek Rady Nadzorczej) wystawiona 9 listopada 2016 r.;
  5. kopia informacji z Krajowego Rejestru Karnego w odniesieniu do Pana M.B. (wg odpisu z KRS: członek Rady Nadzorczej) wystawioną 9 listopada 2016 r.;
  6. kopia informacji z Krajowego Rejestru Karnego dotyczącą Pana D.B. (wg odpisu z KRS: Prezes Zarządu spółki) wystawiona 8 września 2016 r.;
  7. kopia informacji z Krajowego Rejestru Karnego dotyczącą Pana T.S. (wg odpisu z KRS: Wiceprezes Zarządu ) wystawiona 8 września 2016 r.;
  8. kopia informacji z Krajowego Rejestru Karnego dotyczącą Pani B.P. (wg odpisu z KRS: prokurent) wystawiona 8 września 2016 r.;
  9. kopia informacji z Krajowego Rejestru Karnego w odniesieniu do Pana P.K. (wg odpisu z KRS: prokurent) wystawioną 8 września 2016 r.;
  10. kopia informacji z Krajowego Rejestru Karnego w zakresie dotyczącym podmiotu zbiorowego (E.) pochodzącą z 8 września 2016 r.;
  11. kopia informacji z KRK co do braku karalności Pana M.N., członka Rady Nadzorczej, wystawiona w dacie 1 lipca 2016 r.

zawierające datę późniejszą niż data składania ofert w rozpoznawanym postępowaniu, tj. 26 sierpnia 2016 r. są dokumentami prawidłowymi i wystarczającymi do potwierdzenia braku występowania przesłanek, skutkujących wykluczeniem Przystępującego z prowadzonego postępowania.

W ocenie Urzędu Zamówień Publicznych „„oświadczenia lub dokumenty „aktualne” to takie, które oddają rzeczywistość w momencie ich złożenia, innymi słowy potwierdzają okoliczność, co do której wykonawca wcześniej złożył wstępne oświadczenie, i która obecnie (w czasie teraźniejszym) występuje. Wezwanie zamawiającego o przedłożenie oświadczenia lub dokumentu implikuje odpowiedź wykonawcy, która ma być w czasie teraźniejszym prawdziwa i potwierdzać prawdziwe okoliczności - adekwatnie do całego toku postępowania.”

Urząd Zamówień Publicznych zwraca również uwagę, że pojęcia aktualności dokumentów nie należy utożsamiać z datą wystawienia tych dokumentów. Data wystawienia dokumentu, o ile dokument ten potwierdza istniejący stan rzeczy, nie ma bowiem znaczenia dla uznania tego dokumentu przez zamawiającego za nieaktualny. Wykonawca, pozyskawszy wcześniej wskazane dokumenty, może się nimi posłużyć na wezwanie zamawiającego, o ile oczywiście pozostają aktualne - jak wskazano powyżej - nie co do daty ich wystawiania, ale co do konkretnych podmiotowych kwestii, wstępnie potwierdzonych w ramach oświadczeń złożonych wraz z ofertą lub wnioskiem.

W celu precyzyjnego wyjaśnienia tej kwestii Urząd Zamówień Publicznych wskazuje na okoliczności, które pozwolą w konkretnych stanach faktycznych przesądzać, czy przedłożone przez wykonawcę oświadczenia lub dokumenty dotyczące braku podstaw do wykluczenia i spełniania warunków udziału w postępowaniu są „aktualne” w świetle treści art. 26 ust. 1 lub 2 Pzp.

Pojęcie aktualności w rozumieniu art. 26 ust. 1, 2 i 3 Pzp należy zatem odnieść do konkretnego dokumentu.

W odniesieniu do oświadczeń lub dokumentów składanych w celu potwierdzenia braku podstaw do wykluczenia na podstawie art. 26 ust. 1 lub 2 Pzp „aktualne” oświadczenia lub dokumenty potwierdzają okoliczność niepodlegania wykluczeniu na podstawie odpowiedniego przepisu z art. 24 ust. 1 lub 5 Pzp w dniu złożenia go przez wykonawcę. Urząd Zamówień Publicznych zwraca uwagę, że „Oświadczenia lub dokumenty powinny potwierdzać, że „teraz” (w czasie teraźniejszym) stan faktyczny jest taki, o jakim zaświadcza dokument. Złożenie przez wykonawcę takiego oświadczenia lub dokumentu wskazuje, że ten stan, o którym zaświadcza dane oświadczenie lub dokument, nie uległ zmianie od dnia składania ofert lub wniosków o dopuszczenie do udziału w postępowaniu. Drugorzędna jest przy tym data wystawienia oświadczenia lub dokumentu, która może wskazywać na dzień ich złożenia w trybie art. 26 ust. 1 lub 2 Pzp lub inny dzień wcześniejszy. Oczywiście w tym przypadku należy mieć na uwadze terminy określone w rozporządzeniu w sprawie rodzajów dokumentów (…) dotyczące wystawienia tych dokumentów.

Oznacza to zatem, że na gruncie art. 26 ust. 1, 2 i 3 Pzp prawidłowe będzie złożenie oświadczeń lub dokumentów, wystawionych zgodnie z terminami wynikającymi z rozporządzenia liczonymi wstecz od daty składania ofert (wniosków), o ile dokumenty te są nadal aktualne, tj. stan potwierdzony tymi oświadczeniami lub dokumentami nie uległ zmianie.

W wyroku z dnia 9 maja 2017 r., KIO 785/17, Krajowa Izba Odwoławcza, odnosząc się do aktualności informacji z Krajowego Rejestru Karnego, uznała natomiast „że uzupełniane na wezwanie z art. 26 ust. 3 Pzp dokumenty w postaci zaświadczeń z KRK mogą być aktualne na dzień ich złożenia. W praktyce oznacza to, że dopuszczalne jest wykazywanie braku podstaw do wykluczenia za pomocą zaświadczeń opatrzonych inną (późniejszą) datą niż zaświadczenia o niekaralności składane w odpowiedzi na wezwanie zamawiającego z art. 26 ust. 1 Pzp. Brak jest przy tym podstaw do formułowania tezy, że skoro wezwanie z art. 26 ust. 3 Pzp dotyczy dokumentów, których wykonawca - wbrew uprzedniemu wezwaniu z art. 26 ust. 1 Pzp - nie przedstawił, to dokumenty składane w odpowiedzi na wezwanie z art. 26 ust. 3 Pzp muszą być aktualne na dzień ich złożenia w reakcji na wezwanie z art. 26 ust. 1 Pzp. Przepis art. 26 ust. 3 Pzp nie odnosi się bowiem li tylko do oświadczeń lub dokumentów objętych wcześniejszym wezwaniem zamawiającego (wezwaniem z art. 26 ust. 1 Pzp), ale w sposób ogólny dotyczy oświadczeń lub dokumentów potwierdzających m.in. brak podstaw do wykluczenia z postępowania o udzielenie zamówienia publicznego. Co więcej, Krajowa Izba Odwoławcza uznała, że prezentowana przez zamawiającego koncepcja prowadzić mogłaby do nierównego traktowania wykonawców, czego przykładem jest sytuacja, w której wykonawca, w odpowiedzi na wezwanie zamawiającego z art. 26 ust. 1 Pzp, występuje do KRK o zaświadczenie o niekaralności, jednak nie załącza go (np. przez zapomnienie) do dokumentów składanych zamawiającemu. W takim przypadku, zdaniem Zamawiającego, wykonawca taki mógłby naprawić swój błąd przedstawiając w reakcji na wezwanie z art. 26 ust. 3 Pzp dokument, którego uprzednio nie złożył. Konsekwentnie należałoby jednak odmówić takiego uprawnienia wykonawcy, który w trakcie biegu terminu na przedstawienie dokumentów objętych wezwaniem z art. 26 ust. 1 Pzp w ogóle nie wystąpił (np. przez zapomnienie) do KRK o wydanie zaświadczenia. Nie mógłby on bowiem, odpowiadając na wezwanie zamawiającego do uzupełnienia dokumentów, przedstawić innego zaświadczenia, jak tylko wystawionego z bieżącą datą, co w przekonaniu zamawiającego jest niedopuszczalne i co stanowiło podstawę podjęcia zaskarżonej odwołaniem czynności wykluczenia Odwołującego z postępowania. W konsekwencji z okoliczności, że przepis art. 26 ust. 3 Pzp, w przeciwieństwie do art. 26 ust. 1 Pzp, nie wskazuje na jaki moment mają być aktualne dokumenty uzupełniane wynikać może jedynie, że skoro pierwotne dokumenty miały być aktualne na dzień ich złożenia, to w ten sam sposób należy potraktować kwestię aktualności uzupełnianych dokumentów i przyjmować, że także one mają być aktualne na dzień ich złożenia. Przedstawiona koncepcja odpowiada intencjom ustawodawcy, zarówno krajowego, jak i europejskiego, którzy położyli szczególny nacisk na ocenę sytuacji podmiotowej wykonawców na podstawie możliwie najbardziej aktualnych informacji. Urzeczywistnieniem tej idei na gruncie prawa krajowego są m.in. przepisy art. 26 ust. 2f Pzp umożliwiający zobowiązanie wykonawcy na każdym etapie postępowania m.in. do złożenia aktualnych oświadczeń lub dokumentów, czy art. 24 ust. 12 Pzp uprawniający zamawiającego do wykluczenia wykonawcy na każdym etapie postępowania o udzielenie zamówienia publicznego”. W ocenie Krajowej Izby Odwoławczej „posłużenie się przez Odwołującego zaświadczeniami o niekaralności datowanymi na dzień 16 marca 2017 r., w miejsce oczekiwanego przez Zamawiającego 21 lutego 2017 r., było wystarczające dla stwierdzenia, że Odwołujący nie podlega wykluczeniu z postępowania”. Krajowa Izba Odwoławcza zwróciła również uwagę, że „sytuację, w której Zamawiający otrzymał dokumenty bardziej aktualne niż te, których żądał (oczekiwanie Zamawiającego wyrażone w wezwaniu z 16 marca 2017 r. sprowadzało się bowiem do konieczności przedstawienia zaświadczeń stwierdzających stan sprzed prawie miesiąca) - należy ocenić pozytywnie, jako odpowiadającą wymogowi oceny sytuacji podmiotowej wykonawcy w oparciu o możliwie najnowsze informacje. Jeżeli natomiast Zamawiający pomimo przedstawienia ww. oświadczeń i dokumentów powziąłby wątpliwości co do braku podstaw do wykluczenia Odwołującego, dotyczącą okresu pomiędzy 21 lutego 2016 r. (data określająca aktualność zaświadczeń z KRK wskazana w pierwszym wezwaniu do uzupełnienia dokumentów) a 16 marca 2017 r. (data na którą stwierdzono brak karalności członków organu odwołującej się spółki), to powinien podjąć działania zmierzające do ich wyjaśnienia i - w razie ich potwierdzenia - wykluczyć Odwołującego na podstawie przepisu art. 24 ust. 1 pkt 14 lub pkt 16 Pzp”.

W wyroku z dnia 23 listopada 2017 r., KIO 2356/17, Krajowa Izba Odwoławcza zgodziła się z odwołującym, że uznanie za dopuszczalne złożenia informacji z KRK aktualnych na dzień wyznaczony w wezwaniu z art. 26 ust. 3 Pzp, może prowadzić do sytuacji, w której wykonawca podlegający wykluczeniu w dniu wyznaczonym na złożenie dokumentów w wezwaniu z art. 26 ust. 1 Pzp, z uwagi na zatarcie skazania, w dniu wyznaczonym na złożenie dokumentów w wezwaniu z art. 26 ust. 3 Pzp, byłby już w stanie wykazać, że wykluczeniu nie podlega.  W ocenie Krajowej Izby Odwoławczej takie ryzyko istnieje już w sytuacji, gdy wykonawca w dniu składania ofert podlega wykluczeniu, czego nie ujawnia w oświadczeniu, o którym mowa w art. 25a ust. 1 Pzp, a następnie z uwagi na zatarcie skazania, w dniu wyznaczonym na złożenie dokumentów w wezwaniu z art. 26 ust. 1 Pzp, jest już w stanie wykazać, że wykluczeniu nie podlega. Mimo to w art. 26 ust. 1 Pzp ustawodawca wyraźnie wskazał, że oświadczenia i dokumenty mają być aktualne na dzień ich złożenia.

Kwestionowanie zasady składania dokumentów aktualnych na dzień wyznaczony do ich złożenia z uwagi na wyżej opisane ryzyko, musiałoby zatem dotyczyć także art. 26 ust. 1 Pzp, gdzie przecież zasada ta została wprost przez ustawodawcę wskazana, bez potrzeby jej wywodzenia z innych przepisów. Tym samym należy uznać, że skoro art. 26  ust. 1 Pzp przewiduje składanie oświadczeń lub dokumentów aktualnych na dzień ich złożenia, nie ma powodu, aby rozwiązanie to było niedopuszczalne w trybie art. 26 ust. 3 Pzp.  

Zupełnie inaczej należy odnieść pojęcie aktualne „aktualnych na dzień złożenia” do dokumentów potwierdzających, że wykonawca jest ubezpieczony od odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności związanej z przedmiotem zamówienia na sumę gwarancyjną określoną przez zamawiającego.

W wyroku z dnia 20 kwietnia 2017 r., KIO 707/16, Krajowa Izba Odwoławcza nie zgodziła się ze stanowiskiem odwołującego, że aktualna treść art. 26 ust. 3 Pzp pozwala uznać, że ustawodawca zrezygnował z wymogu, aby składane na wezwanie zamawiającego oświadczenia i dokumenty potwierdzały spełnianie przez wykonawcę warunków udziału w postępowaniu na dzień, w którym upłynął termin składania ofert.

W ocenie Krajowej Izby Odwoławczej „Także w aktualnym stanie prawnym, wykonawca nadal jest zobowiązany wykazać - pod rygorem wykluczenia z postępowania - spełnienie warunków udziału w postępowaniu, na dzień składania ofert, co potwierdza swoim zapewnieniem w dokumencie JEDZ i w odrębnych oświadczeniach pisemnych załączonych do oferty, i taki stan musi się utrzymywać aż do zawarcia umowy.

Krajowa Izba Odwoławcza uznała, że w przypadku takiego dokumentu jak polisa OC, wykonawca dla udokumentowania spełniania warunku mógł przedstawić inny dokument ubezpieczeniowy, jednakże dotyczący ochrony ubezpieczeniowej od dnia 4 stycznia 2017 r. (dnia składania oferty) lub dokument potwierdzający ciągłość takiej ochrony.

W ocenie Krajowej Izby Odwoławczej aneks obowiązujący od dnia 16 marca 2017 r. nie stanowił potwierdzenia ciągłości ochrony ubezpieczeniowej od dnia 4 stycznia 2017 r. Krajowa Izba Odwoławcza zgodziła się również z zamawiającym, że certyfikat do polisy OC wraz z późniejszymi aneksami, nie mógł być uznany za potwierdzający spełnienie warunku udziału w postępowaniu na dzień 4 styczna 2017 r., czy na dzień 8 lutego 2017 r., ponieważ nie jest to dokument ubezpieczeniowy, mogący zastąpić - na podstawie art. 26c Pzp - polisę OC lub aneks do takiej polisy.

W wyroku z dnia 9 marca 2017 r., KIO 352/17, Krajowa Izba Odwoławcza za niezasadną uznała argumentację odwołującego, że złożenie informacji z banku z datą po dacie składania i otwarcia ofert, może wskazywać że na dzień składania ofert warunek nie został spełniony. W ocenie Krajowej Izby Odwoławczej dokumenty składane w wyniku wezwania zamawiającego w trybie art. 26 ust.1 Pzp mają być aktualne na dzień złożenia tych oświadczeń lub dokumentów, co oznacza, że mogą być one wystawione po dacie składania ofert, gdyż stan spełnienia warunków i niepodlegania wykluczeniu musi być utrzymany również na moment ich złożenia. Zdaniem Krajowej Izby Odwoławczej wymaganie, aby wykonawca ubiegający się o udzielenie zamówienia, składając wraz z ofertą dokument JEDZ jednocześnie dysponował kompletem dokumentów, potwierdzających spełnienie wymagań i brak podstaw wykluczenia nie później niż na dzień składania ofert, byłoby zaprzeczeniem celu nowelizacji ustawy, jakim było odformalizowanie i uproszczenie procedur przetargowych. Krajowa Izba Odwoławcza zwróciła wagę, że również ustawodawca unijny przykłada dużą wagę do oceny spełniania wymagań i braku podstaw wykluczenia wg stanu aktualnego, bieżącego. W dyrektywie 2014/24/UE, poz. 85 preambuły wskazano m.in., że „istotne jest, by decyzje instytucji zamawiających opierały się na aktualnych informacjach, w szczególności jeśli chodzi o podstawy wykluczenia, z uwagi na to, że ważne zmiany mogą zachodzić dość szybko, np. w przypadku trudności finansowych, które sprawiałyby, że dany wykonawca staje się nieodpowiedni, lub, przeciwnie, z racji spłacenia w międzyczasie zaległych zobowiązań z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (..)” W ocenie Krajowej Izby Odwoławczej, w przypadku informacji z banku potwierdzającej wysokość posiadanych środków lub zdolność kredytową, termin jej ważności określono „nie wcześniej niż 1 miesiąc przed upływem terminu składania ofert”. Oznacza to, że nie można złożyć celem potwierdzenia spełniania wymagań dokumentu „starszego” niż 1 miesiąc przed upływem terminu składania ofert, ale dopuszczalne jest złożenie dokumentu bardziej aktualnego tj. wystawionego po dacie składania ofert. Krajowa Izba Odwoławcza zwróciła również uwagę, że podobne stanowisko co do aktualności dokumentów składanych w trybie art. 26 ust. 1 i 2 Pzp zostało wyrażone w wyrokach KIO 2249/16 oraz KIO 366/17.

W wyroku z dnia 16 grudnia 2016 r., KIO 2278/16, Krajowa Izba Odwoławcza odniosła się natomiast do obowiązku wykluczenia wykonawcy z postępowania, gdy wykonawca zalega z uiszczeniem podatków. W ocenie Krajowej Izby Odwoławczej na podstawie art. 24 ust. 1 pkt 15 Pzp zamawiający wyklucza wykonawcę z postępowania, gdy zalega on z uiszczeniem podatków, który to fakt został stwierdzony ostateczną decyzją administracyjną lub prawomocnym wyrokiem sądu. Zdaniem Krajowej Izby Odwoławczej przepis art. 24 ust. 1 pkt 15 Pzp należy rozumieć w ten sposób, że istnienie zaległości podatkowej, co do zasady, stanowi przeszkodę w udziale wykonawcy w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego. Krajowa Izba Odwoławcza zwróciła jednak uwagę, że „fakt istnienia zaległości podatkowej musi być aktualny na moment składania ofert. Za powyższym przemawia fakt, że w celu potwierdzenia braku podstaw wykluczenia wykonawcy z udziału w postępowaniu zamawiający może żądać, w szczególności zaświadczenia właściwego naczelnika urzędu skarbowego potwierdzającego, że wykonawca nie zalega z opłacaniem podatków, wystawionego nie wcześniej niż 3 miesiące przed upływem terminu składania ofert albo wniosków.

Uprawnienie do żądania wspominanego zaświadczenia i możliwość przedłożenia przedmiotowego zaświadczenia wskazuje, że ustawodawcy nie chodziło o stwierdzenie w toku postępowania wystąpienia, w ujęciu historycznym, jakiejkolwiek zaległości podatkowej, ale aktualnej, wymagalnej.” W ocenie Krajowej Izby Odwoławczej, „jeśli zamawiający stwierdzi na moment składania ofert, że wykonawca jest dłużnikiem podatkowym i nie uwolnił się od tej zaległości ani nie zawarł porozumienia w sprawie jej spłaty, wtenczas winien być wykluczony z postępowania.”

Rozstrzygające znaczenie dla wykluczenia wykonawcy na podstawie ar. 24 ust. 1 pkt 15 Pzp, będzie miało zatem to, czy na moment składania ofert, występuje u wykonawcy zaległość podatkowa. Reasumując Krajowa Izba Odwoławcza stwierdziła, że „za nieuprawnioną należy uznać taką wykładnię przepisu art. 24 ust. 1 pkt 15 ustawy Pzp, która pozwala na wykluczenie podatnika (płatnika) z postępowania w sytuacji, w której co prawda nie zapłacił podatku w przeszłości, ale na moment składania ofert zaległość podatkowa nie występuje (…).”.

 

Aktualność dokumentów  składanych w trybie art. 26 ust. 3 Pzp

Zgodnie z art. 26 ust. 3 Pzp, jeżeli wykonawca nie złożył oświadczenia, o którym mowa w art. 25a ust. 1 Pzp, oświadczeń lub dokumentów potwierdzających okoliczności, o których mowa w art. 25 ust. 1 Pzp, lub innych dokumentów niezbędnych do przeprowadzenia postępowania, oświadczenia lub dokumenty są niekompletne, zawierają błędy lub budzą wskazane przez zamawiającego wątpliwości, zamawiający wzywa do ich złożenia, uzupełnienia lub poprawienia lub do udzielania wyjaśnień w terminie przez siebie wskazanym, chyba że mimo ich złożenia, uzupełnienia lub poprawienia lub udzielenia wyjaśnień oferta wykonawcy podlega odrzuceniu albo konieczne byłoby unieważnienie postępowania.

Przepis art. 26 ust. 3 Pzp, w przeciwieństwie do art. 25a ust. 1 i 2 Pzp oraz 26 ust. 1 lub 2 Pzp nie określa wprost momentu, na jaki mają być aktualne oświadczenie, o którym mowa w art. 25a ust. 1 Pzp, oświadczenia i dokumenty potwierdzające okoliczności, o których mowa w art. 25 ust. 1 Pzp oraz inne dokumenty niezbędne do przeprowadzenia postępowania.

W ocenie Urzędu Zamówień Publicznych sformułowania „zamawiający wzywa w terminie przez siebie wskazanym” nie należy odnosić do aktualności oświadczeń lub dokumentów, do których uzupełnienia wykonawca jest wzywany, a do terminu na ich złożenie.”

Urząd Zamówień Publicznych zwraca jednak uwagę, że przepis art. 26 ust. 3 Pzp, w przeciwieństwie do art. 25a ust. 1 i 2 Pzp oraz 26 ust. 1 lub 2 Pzp, nie wskazuje wprost na jaki moment mają być aktualne dokumenty uzupełniane, a sformułowania „zamawiający wzywa w terminie przez siebie wskazanym” nie należy odnosić do aktualności oświadczeń lub dokumentów, do których uzupełnienia wykonawca jest wzywany, a do terminu na ich złożenie. Zasadnym natomiast jest, ażeby aktualność uzupełnianych oświadczeń lub dokumentów była powiązana z „aktualnością” rozumianą odpowiednio na gruncie art. 25a ust. 1 ustawy lub art. 26 ust. 1 ustawy Pzp, czyli przepisów dotyczących oświadczeń i dokumentów, co do których zachodzi konieczność ich uzupełnienia.

Zdaniem Urzędu Zamówień Publicznych „W odniesieniu zatem do jednolitego dokumentu, oświadczeń zwykłych oraz zobowiązań z art. 22a ustawy Pzp, na etapie wstępnego badania potencjału wykonawcy, przepis art. 26 ust. 3 ustawy Pzp znajdzie zastosowanie w ten sposób, że złożone w odpowiedzi na wezwanie w tym trybie oświadczenia lub zobowiązania winny być aktualne na dzień składania ofert (lub wniosków o dopuszczenie do udziału w postępowaniu). Oznacza to zatem, że okoliczności, które są zawarte w uzupełnianych oświadczeniach własnych (jednolity dokument lub oświadczenia zwykłe) lub uzupełnianych zobowiązaniach z art. 22a ust. 1 ustawy Pzp, muszą potwierdzać informacje w nich zawarte najpóźniej na dzień składania ofert (wniosków), a nie na dzień uzupełnienia tych dokumentów.

Oświadczenia i dokumenty potwierdzające spełnianie warunków udziału w postępowaniu i brak podstaw wykluczenia składane w odpowiedzi na wezwanie z art. 26 ust. 1 lub 2 Pzp, powinny potwierdzać spełnianie warunków udziału w postępowaniu czy brak podstaw do wykluczenia na moment ich złożenia, tj. potwierdzać, że aktualne są nadal okoliczności stwierdzone w oświadczeniu, o którym mowa w art. 25a ust. 1 i 2 Pzp.

W ocenie Urzędu Zamówień Publicznych brak jest podstaw do uznania, że skoro wezwanie z art. 26 ust. 3 Pzp dotyczy dokumentów, których wykonawca nie złożył na wezwanie z art. 26 ust. 1 lub 2 Pzp wbrew uprzedniemu wezwaniu z art. 26 ust. 1 lub 2 ustawy Pzp - nie przedstawił (przedstawił niekompletne itd.), to dokumenty składane w odpowiedzi na wezwanie z art. 26 ust. 3 Pzp muszą być aktualne na dzień odpowiedzi na wezwanie z art. 26 ust. 1 lub 2 ustawy Pzp. Potwierdza to także treść motywu 85 dyrektywy klasycznej, w którym stwierdzono, że „istotne jest, by decyzje instytucji zamawiających opierały się na aktualnych informacjach, w szczególności jeśli chodzi o podstawy wykluczenia, z uwagi na to, że ważne zmiany mogą zachodzić dość szybko”.

Zdaniem Urzędu Zamówień Publicznych za prawidłowe działanie wykonawcy należy uznać następując postępowanie zamawiającego:

Po pierwsze, wykonawca, który nie przedłożył stosownego oświadczenia lub dokumentu potwierdzającego niepodleganie wykluczeniu (np. zaświadczenia ZUS) na dzień wezwania z art. 26 ust. 1 lub 2 Pzp, może w odpowiedzi na wezwanie z art. 26 ust. 3 Pzp złożyć  oświadczenie lub dokument wystawiony po upływie terminu wyznaczonego na jego złożenie z art. 26 ust. 1 lub 2 Pzp.

Istotne jest jednak, ażeby środki dowodowe przedłożone w odpowiedzi na wezwanie z art. 26 ust. 3 Pzp nie podważały zarówno domniemania prawdziwości złożonych uprzednio oświadczeń wstępnych (własnych) w zakresie spełniania warunków udziału w postępowaniu, braku podstaw do wykluczenia oraz spełnienia kryteriów selekcji oraz domniemania niezmienności tych okoliczności pomiędzy datą składania ofert (wniosków o dopuszczenie do udziału w postępowaniu), a datą złożenia środków dowodowych w odpowiedzi na wezwanie z art. 26 ust. 3 Pzp.

Po drugie, wykonawca, który nie złożył stosownego dokumentu potwierdzającego niepodleganie wykluczeniu (np. zaświadczenia właściwej terenowej jednostki organizacyjnej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych lub Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego) na dzień wezwania z art. 26 ust. 1 lub 2 Pzp, może w odpowiedzi na wezwanie z art. 26 ust. 3 Pzp przedłożyć dokument wystawiony przed upływem terminu składania ofert, jeśli tylko jest on zgodny z terminem wskazanym w rozporządzeniu z dnia 26 lipca 2016 r. w sprawie rodzajów dokumentów, jakich może żądać zamawiający od wykonawcy w postępowaniu o udzielenie zamówienia (Dz.U. z 2016 r. poz. 1126) (dla zaświadczeń ZUS lub KRUS - 3 miesiące przed upływem terminu składania ofert). W obu przypadkach złożony przedłożony dokument musi być „aktualny” w tym rozumieniu, że na dzień jego przedłożenia nie zachodzi wobec wykonawcy podstawa wykluczenia.

 

Opracowanie: Zespół wPrzetargach

W opracowaniu wykorzystano fragmenty opinii prawnej Urzędu Zamówień Publicznych „Dokumenty na potwierdzenie spełniania warunków udziału w postępowaniu oraz braku podstaw do wykluczenia. Aktualność dokumentów w świetle nowelizacji ustawy Pzp”