O nieprawidłowym określeniu w SWZ stawki podatku VAT

Zamawiający dokonał unieważnienia postępowania na podstawie art. 255 pkt 6 ustawy Pzp.

W uzasadnieniu unieważnienia podał, że:

„W toku prowadzonego postępowania Zamawiający stwierdził błąd w dokumentach zamówienia, polegający na nieprawidłowym określeniu stawki VAT na wykonanie robót budowlanych. (…). Zamawiający narzucił stawkę podatku VAT: 23% dla dokumentacji projektowej oraz 8% VAT dla robót budowlanych. Stawka podatku została narzucona przez Zamawiającego błędnie, albowiem dla części robót budowlanych, tj. dla robót dotyczących zagospodarowania terenu możliwe jest zastosowanie stawki VAT 23%. (…) jeden z wykonawców składając ofertę, skorygował błędy Zamawiającego, podając prawidłowe stawki VAT a część wykonawców złożyło oferty, stosując się do wymagań określonych w SWZ przez Zamawiającego. Już tylko ten fakt stanowił podstawę do uznania nieporównywalności złożonych ofert. W okolicznościach sprawy, wobec narzucenia przez Zamawiającego niewłaściwych stawek podatku VAT, skutkować to musiało unieważnieniem przedmiotowego postępowania w zakresie w/w części. (…).”

Następnie zamawiający uzasadnił konieczność unieważnienia postępowania w odniesieniu do przepisu art. 457 ust. 1 pkt 1 ustawy Pzp z uwzględnieniem obowiązującego w tym względzie orzecznictwa.

Krajowa Izba Odwoławcza w zakresie zarzutów naruszenia przepisów art. 255 pkt 6 w zw. z art. 266 oraz art. 16 pkt 1 ustawy Pzp oraz art. 255 pkt 6 w zw. z art. 16 pkt 1-3 ustawy Pzp wskazała co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 255 pkt 6 ustawy Pzp zamawiający unieważnia postępowanie ‎o udzielenie zamówienia, jeżeli postępowanie obarczone jest niemożliwą do usunięcia wadą uniemożliwiającą zawarcie niepodlegającej unieważnieniu umowy w sprawie zamówienia publicznego. Przepisy art. 16 pkt 1-3 ustawy Pzp stanowią jedne z naczelnych zasad udzielania zamówień. Zasady te gwarantują zachowanie: uczciwej konkurencji oraz równego traktowania wykonawców, przejrzystości postępowania oraz proporcjonalności. Co równie istotne z punktu widzenia prawidłowości prowadzonego postępowania jest zachowanie zasady wynikającej ‎z przepisu art. 17 ust. 2 ustawy Pzp, tj. zasady udzielenia zamówienia wykonawcy wybranemu zgodnie z przepisami ustawy. Wystarczy zatem, aby w postępowaniu wystąpiła okoliczność, która uniemożliwia wybór oferty najkorzystniejszej, gdyż mogłoby to stanowić naruszenie tych zasad, aby dane postępowanie mogło podlegać unieważnieniu.

Krajowa Izba Odwoławcza uznała, ‎że katalog podstaw do unieważnienia umowy określony przepisem art. 457 ust. 1 ustawy Pzp nie jest katalogiem zamkniętym, gdyż na uwadze trzeba mieć każde możliwe naruszenie procedury udzielenia zamówienia publicznego, które może taki skutek wywołać.

W ocenie Krajowej Izby Odwoławczej, takim przypadkiem może być również nieprawidłowe określenie w SWZ przez zamawiającego stawki podatku VAT. Oczywiście stwierdzona nieprawidłowość musi mieć doniosłe skutki, polegające chociażby na tym, że w wyniku nieprawidłowych czynności zamawiającego zostanie wybrana oferta, która nie jest ofertą najkorzystniejszą w rozumieniu przepisu art. 239 ust. 2 ustawy Pzp. Skutkiem takich czynności może być unieważnienie umowy. Dlatego też istotnym jest, aby zamawiający, który decyduje się na unieważnienie postępowania w trybie przepisu art. 255 pkt 6 ustawy Pzp, przedstawił takie okoliczności faktyczne i prawne, które będą sanowały czynność zamawiającego.

Krajowa Izba Odwoławcza uznała, że Zamawiający uzasadnił unieważnienie postępowania, uzasadniając, że w SWZ podał niewłaściwe stawki podatku VAT, które zobowiązani byli zastosować wykonawcy, precyzując, iż wada polega na tym, że część prac budowlanych dotyczących zagospodarowania terenu uniemożliwiają zastosowanie podanej przez zamawiającego preferencyjnej stawki podatku VAT w wysokości 8%. Zdaniem Krajowej Izby Odwoławczej jest to wada istotna, gdyż różni wykonawcy w odmienny dla siebie sposób zastosowali się do wytycznych zamawiającego, co spowodowało nieporównywalność złożonych ofert.

Wyrok z dnia 9 października 2025 r., KIO 3863/25, KIO 3878/25

Czytaj portal wPrzetargach.pl i zostań ekspertem w zamówieniach publicznych