Stosowanie przepisów art. 127 ust. 2, art. 126 ust. 3 i art. 274 ust. 3 ustawy Pzp
Na podstawie art. 127 ust. 2 ustawy Pzp wykonawca nie jest zobowiązany do złożenia podmiotowych środków dowodowych, które zamawiający posiada, jeżeli wykonawca wskaże te środki oraz potwierdzi ich prawidłowość i aktualność.
Celem przepisu art. 127 ust. 2 ustawy Pzp jest umożliwienie wykonawcy, którego oferta została najwyżej oceniona, odstąpienia do złożenia podmiotowych, w przypadku gdy zamawiający wezwał wykonawcę do ich złożenia na podstawie art. 126 ust. 1 lub art. 274 ust. 1 ustawy Pzp lub do ich złożenia, poprawienia lub uzupełnienia na podstawie art. 128 ust. 1 ustawy Pzp, jeżeli wykonawca złożył podmiotowe środki dowodowe w innym postępowaniu już zakończonym lub innym jeszcze prowadzonym przez zamawiającego. Przepis art. 127 ust. 2 ustawy Pzp nie dotyczy podmiotowych środków dowodowych złożonych przez wykonawcę samodzielnie bez wezwania w trybie art. 126 ust. 1 lub art. 274 ust. 1 ustawy Pzp, wraz z ofertą.
Przepis art. 127 ust. 2 ustawy Pzp nie stanowi uprawnienia zamawiającego do żądania potwierdzenia, że podmiotowe środki dowodowe złożone wraz z ofertą są nadal aktualne, tylko uprawnienie wykonawcy do wskazania, że podmiotowe środki dowodowe, które zamawiający posiada są prawidłowe i aktualne, a więc potwierdzają, że wykonawca nie podlega wykluczeniu i spełnia warunki udziału w postępowaniu.
W przepisie art. 127 ust. 2 ustawy Pzp ustawodawca zakłada, że zamawiający posiada wymagane podmiotowe środki dowodowe, które zostały złożone przez wykonawcę w innym postępowaniu już przeprowadzonym przez zamawiającego lub innym postępowaniu jeszcze prowadzonym przez zamawiającego. W takim wypadku ponowne ich składanie przez wykonawcę na wezwanie zamawiającego byłoby pozbawione sensu. Decyzję co do skorzystania przez wykonawcę z uprawnienia, o którym mowa w art. 127 ust. 2 ustawy Pzp, ustawodawca pozostawia wykonawcy.
W praktyce udzielania zamówień występuje tzw. wezwanie do potwierdzenia, że złożone podmiotowe środki dowodowe są nadal aktualne. Takie wezwanie nie ma regulacji ustawowej. Wynika ono wyłącznie z dawnego i już nieaktualnego orzecznictwa Krajowej Izby Odwoławczej. Podstawą takiego wezwania nie może być przepis art. 127 ust. 2 ustawy Pzp. Przykładowo, jeżeli wykonawca złożył wraz z ofertą (samodzielnie bez wezwania w trybie art. 126 ust. 1 lub art. 274 ust. 1 ustawy Pzp) podmiotowe środki dowodowe, które potwierdzają, że na dzień złożenia oferty wykonawca nie podlegał wykluczeniu z postępowania i spełniał warunki udziału w postępowaniu, a następnie to jego oferta została najwyżej oceniona, wezwanie tego wykonawcy do złożenia podmiotowych środków dowodowych lub potwierdzenia, że złożone podmiotowe środki dowodowe są nadal aktualne, będzie niedorzeczne, zbędne. Podstawą takiego wezwania nie będzie również art. 127 ust. 2 ustawy Pzp.
Warto również zauważyć, że na podstawie art. 126 ust. 3 i art. 274 ust. 3 ustawy Pzp, jeżeli zachodzą uzasadnione podstawy do uznania, że złożone uprzednio podmiotowe środki dowodowe nie są już aktualne, zamawiający może w każdym czasie wezwać wykonawcę lub wykonawców do złożenia wszystkich lub niektórych podmiotowych środków dowodowych aktualnych na dzień ich złożenia.
Przepisy art. 126 ust. 3 i art. 274 ust. 3 ustawy Pzp pozwalają wprawdzie na wezwanie wykonawcy lub wykonawców do złożenia wszystkich lub niektórych podmiotowych środków dowodowych aktualnych na dzień ich złożenia, jednakże celem ustawodawcy nie było, aby przepisy te interpretować w taki sposób, iż w każdej sytuacji możliwe jest wielokrotne wzywanie wykonawcy do złożenia podmiotowych środków dowodowych. Mając na uwadze przesłankę wskazującą na możliwość wezwania wykonawcy do złożenia dokumentów w przypadku, gdy zachodzą uzasadnione podstawy do uznania, że złożone uprzednio oświadczenia lub dokumenty nie są już aktualne należy zaznaczyć, że dokonując wezwania wykonawcy w tym trybie za-mawiający powinien mieć uzasadnione wątpliwości co do aktualności złożonych uprzednio podmiotowych środków dowodowych.
Przepisy art. 126 ust. 3 i art. 274 ust. 3 ustawy Pzp to przepisy szczególne, modyfikujące art. 126 ust. 1 i art. 274 ust. 1 ustawy Pzp. Powoływanie się przez zamawiającego na przepisy art. 126 ust. 3 i art. 274 ust. 3 ustawy Pzp, w sytuacjach innych niż jest to uzasadnione będzie nieuprawnione. Zamawiający, chcąc skorzystać z przepisów art. 126 ust. 3 i art. 274 ust. 3 ustawy Pzp musi mieć uzasadnione obawy, że złożone uprzednio podmiotowe środki dowodowe nie są już aktualne.
Uzasadnioną podstawą może być znaczny upływ czasu (np. wnoszone odwołania i trwające postępowania odwoławcze), informacja medialna lub informacja przekazana zamawiającemu przez innego wykonawcę, że wobec wykonawcy, który w toku kwalifikacji podmiotowej wykazał, iż nie podlega wykluczeniu, zachodzą podstawy wykluczenia z postępowania. W takich przypadkach zamawiający chcąc mieć pewność, że wykonawca, którego oferta została wybrana jako najkorzystniejsza nadal nie podlega wykluczeniu z postępowania (np. nadal nie zalega z opłacaniem podatków i opłat oraz składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne lub posiada zdolność kredytową) może wezwać tego wykonawcę do złożenia nowego zaświadczenia właściwego naczelnika urzędu skarbowego potwierdzającego i nowego zaświadczenia albo innego dokumentu właściwej terenowej jednostki organizacyjnej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych lub właściwego oddziału regionalnego lub właściwej placówki terenowej Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, potwierdzających, że wykonawca nadal nie zalega z opłacaniem podatków i opłat, składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne.
Wykonawca, który na wezwanie z art. 126 ust. 1, art. 128 ust. 1 lub art. 274 ust. 1 ustawy Pzp złożył np. zaświadczenie właściwego naczelnika urzędu skarbowego potwierdzającego, że wykonawca nie zalega z opłacaniem podatków i opłat (…) lub zaświadczenie właściwej terenowej jednostki organizacyjnej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych potwierdzające, że nie zalega z opłacaniem składek na ubezpieczenia społeczne lub zdrowotne, na wezwanie z art. 126 ust. 3 lub art. 274 ust. 3 ustawy Pzp nie może złożyć ponownie tego samego zaświadczenia, argumentując, że jest ono wciąż aktualne.
Na podstawie przepisów art. 126 ust. 3 i art. 274 ust. 3 ustawy Pzp zamawiający może również żądać od wykonawcy informacji banku lub spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej potwierdzającej, że nadal posiada zdolność kredytową lub dokumentów ubezpieczenia potwierdzających, że wykonawca jest nadal ubezpieczony od odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności związanej z przedmiotem zamówienia ze wskazaniem sumy gwarancyjnej tego ubezpieczenia.
W wyroku z dnia 17 września 2018 r., KIO 1777/18 Krajowa Izba Odwoławcza zwróciła uwagę, że „okoliczność spełnienia warunków udziału w postępowaniu musi charakteryzować się ciągłością, co oznacza, że wykonawca jest zobowiązany spełniać warunki nie tylko w dacie składania ofert ale przez cały okres aż do zakończenia postępowania. Na taką interpretację wskazuje treść art. 26 ust. 2f Pzp2004. Zamawiający może zwrócić się o złożenie dokumentów, które stały się już nieaktualne na każdym etapie postępowania tak aby wykonawca dawał rękojmię należytego wykonania zamówienia aż do zakończenia postępowania. Dotyczy to jednak sytuacji, gdy w toku postępowania dokumenty wcześniej potwierdzające warunki udziału w toku postępowania stały się nieaktualne. Warunki udziału w postępowaniu mają na celu wyłonienie wykonawcy zdolnego do wykonania zamówienia, nie zaś zdolnego wyłącznie na dzień składania ofert, dlatego też stan ich spełnienia musi być utrzymany również na moment ich złożenia.”
Analogiczne w wyroku z dnia 24 października 2018 r., KIO 2026/18 („Taka niezbędność natomiast zaistnieje niewątpliwie wtedy, gdy pojawia się ryzyko udzielenia zamówienia wykonawcy, który w toku postępowania przestał spełniać warunki udziału w postępowaniu lub zaszły wobec niego przesłanki wykluczenia.”).
Dziękujemy za przeczytanie tego artykułu do końca. Czytaj portal wPrzetargach.pl na bieżąco
Portal wPrzetargach.pl to kompendium wiedzy o zamówieniach publicznych