Wizja lokalna i rejestrowanie uczestników wizji lokalnej

Na podstawie art. 131 ust. 2 pkt 1 ustawy Pzp zamawiający może przewiduje możliwość albo, jeżeli jest to konieczne ze względu na specyfikę przedmiotu zamówienia, wymagać złożenia oferty po odbyciu przez wykonawcę wizji lokalnej. Informacje dotyczące przeprowadzania wizji lokalnej zamawiający zamieszcza w SWZ (art. 134 ust. 2 pkt 9, art. 281 ust. 2 pkt 12 ustawy Pzp).

Wizja lokalna to oględziny miejsca, w którym będzie wykonywane zamówienie. Celem obligatoryjnej wizji lokalnej jest przymuszenie wykonawców do zapoznania się z warunkami realizacji zamówienia, których posiadanie, jest warunkiem koniecznym przygotowania oferty (także wyliczenia ceny) i należytego wykonania zamówienia. Ustawodawca nie zakłada konieczności „osobistego” odbycia wizji lokalnej przez wykonawcę, mogą to uczynić w jego imieniu i na jego rzecz inne podmioty, na co wskazuje dyspozycja art. 226 ust. 1 pkt 18 Pzp, która dotyczy złożenia oferty bez odbycia wymaganej wizji lokalnej, ale literalnie nie wymaga, aby była to wizja odbyta osobiście przez wykonawcę. Warunki odbycia wizji lokalnej muszą być takie same dla wszystkich wykonawców. Warunki przebiegu wizji lokalnej muszą zapewniać równe traktowanie wszystkich wykonawców.

Wymaganie odbycia wizji lokalnej będzie uzasadnione w przypadku, gdy dostawy, usługi lub roboty budowlane będą wykonywane w warunkach na tyle nietypowych, że poznanie tych warunków umożliwi wykonawcom nie tylko podjęcie decyzji o ubieganiu się o udzielenie zamówienia, ale także umożliwi obliczenie ceny oferty z uwzględnieniem takich nietypowych warunków realizacji dostaw, usług lub robót budowlanych.

Wizja lokalna nie może zastępować opisu przedmiotu zamówienia (zob. wyrok z dnia 26 stycznia 2016 r., KIO 36/16, KIO 37/16, KIO 38/16). Umożliwienie wykonawcom odbycia wizji lokalnej nie może być uznane za uzupełnienie opisu przedmiotu zamówienia. Zamawiający nie może również przerzucić na wykonawców obowiązku uszczegółowienia opisu przedmiotu zamówienia po odbyciu wizji lokalnej.

Podczas wizji lokalnej nie udziela się odpowiedzi na pytania dotyczące treści SWZ. Wyjaśnianie treści SWZ stanowi odrębną od wizji lokalnej instytucję prawa zamówień publicznych, uregulowaną w przepisach ustawy Pzp. Zamawiający może po odbyciu wizji lokalnej, zwołać zebranie wszystkich wykonawców w celu wyjaśnienia treści SWZ.

W wyroku z dnia 19 lutego 2010 r., KIO/UZP 1910/09 uznano, że „wizję lokalną, przewidzianą przez zamawiającego w tym samym terminie dla wszystkich wykonawców uznać należy za zebranie, o którym mowa w art. 38 ust. 3 ustawy Pzp. Jednak brak informacji z zebrania, a tym samym brak doręczenia tej informacji wykonawcom (bezpośrednio lub poprzez jej udostępnienie na stronie internetowej) oznacza, że informacje przekazane podczas tej wizji, których treść jej zresztą między stronami sporna, nie mogą stanowić dodatkowego, oprócz postanowień specyfikacji istotnych warunków zamówienia, źródła wiedzy na temat oczekiwań i wymagań zamawiającego odnośnie przedmiotu zamówienia.”

Wykonawca może żądać umożliwienia odbycia wizji lokalnej. W takim przypadku o odbyciu (przeprowadzeniu) wizji lokalnej decyduje zamawiający. Zamawiający może uznać, że ze względu na standardowe warunki realizacji zamówienia oraz sporządzony opis przedmiotu zamówienia, odbycie wizji lokalnej nie jest konieczne w celu prawidłowego przygotowania i sporządzenia oferty.

W postępowaniu prowadzonym w trybie zamówienia z wolnej ręki warunki odbycia wizji lokalnej zamawiający zamieszcza w zaproszeniu do negocjacji.
Informacje dotyczące przeprowadzania wizji lokalnej to między innymi określenie miejsca i terminu odbycia wizji lokalnej oraz sposób dokumentowania odbycia wizji lokalnej przez wykonawcę (rejestr wykonawców, którzy odbędą wizję lokalną).

Rejestr wykonawców, którzy odbędą wizję lokalną powinien zawierać co najmniej:

1. nazwę i oznaczenie postępowania o udzielenie zamówienia,
2. termin przeprowadzenia wizji lokalnej,
3. nazwę albo imię i nazwisko, siedzibę albo miejsce zamieszkania, jeżeli jest miejscem wykonywania działalności wykonawcy,
4. nazwy albo imiona i nazwiska, siedziby albo miejsca zamieszkania, jeżeli są miejscami wykonywania działalności wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielanie zamówienia,
5. zasady dokumentowania odbycia wizji lokalnej przez wykonawcę (wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielanie zamówienia).

Do zagadnienia odbycia wizji lokalnej przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia Krajowa Izba Odwoławcza odniosła się w wyroku z dnia 8 listopada 2023 r., KIO 3030/23. 

W treści SWZ oraz ogłoszenia zamawiający wskazał na obligatoryjność dokonania wizji lokalnej przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia, ustalając jej termin i pouczając przy tym, że brak odbycia wizji będzie skutkował odrzuceniem oferty na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 18 ustawy Pzp. W wizji lokalnej, co potwierdzała treść listy obecności oraz złożonych pełnomocnictw, w formie elektronicznej, przekazanych poprzez środki komunikacji elektronicznej udział wziął, jak stwierdził zamawiający, potencjalny wykonawca - ML. S., który był reprezentowany przez pełnomocników, osoby fizyczne. Podmiot ten nie złożył oferty zamawiającemu. Natomiast oferta została złożona przez Wykonawcę - ML. S. Plus, czyli podmiot, który nie uczestniczył w wizji lokalnej (nie delegował na wizję swoich przedstawicieli lub pełnomocników). W zaistniałej sytuacji Krajowa Izba Odwoławcza uznała, że zamawiający słusznie odrzucił ofertę wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 18 ustawy Pzp.

Skład orzekający podzielając stanowisko zamawiającego stwierdził, że sankcja w postaci odrzucenia oferty złożonej przez wykonawcę, który nie odbył obowiązkowej wizji lokalnej jest jednoznaczna. Wykonawca ML. S. Plus w wizji lokalnej nie wziął udziału. Z przepisu art. 131 ust. 2 pkt 1 ustawy Pzp wynika, że wizję lokalną przewidzianą przez zamawiającego odbywa wykonawca, a więc podmiot, który zgodnie z definicją legalną zawartą w art. 7 pkt 30 ustawy Pzp, złożył ofertę. W ocenie Krajowej Izby Odwoławczej wobec jednoznaczności przepisów twierdzenie o nadmiernym formalizmie w czynności odrzucenia oferty odwołującego, jest niesłuszne. Zamawiający może wyznaczyć kilka terminów przeprowadzania wizji lokalnej. W przypadku gdy zamawiający przewiduje możliwość albo wymaga złożenia oferty po odbyciu przez wykonawcę wizji lokalnej, wyznacza terminy składania ofert z uwzględnieniem czasu niezbędnego do zapoznania się przez wykonawców z informacjami koniecznymi do przygotowania oferty, z tym że terminy te muszą być dłuższe od ustawowych terminów minimalnych, o ile są one określone.
 

Czytaj portal wPrzetargach.pl i zostań ekspertem w zamówieniach publicznych