W opinii „Zasady szacowania wartości zamówienia na zakup produktów spożywczych” Urząd Zamówień Publicznych przytacza pogląd ustawodawcy unijnego wyrażony w treści motywu 19 dyrektywy 2014/24/UE, zgodnie z którym do celów szacowania progów pojęcie podobnych dostaw należy rozumieć jako produkty o identycznym lub podobnym przeznaczeniu, jak np. dostawy różnych rodzajów żywności.

Urząd Zamówień Publicznych opublikował opracowanie „Grupy odczynników na potrzeby szacowania wartości zamówienia”, który jest wynikiem współpracy przedstawicieli publicznych uczelni wyższych w Polsce, współdziałających w Zespole Roboczym powołanym przez Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych.

Krajowa Izba Odwoławcza rozważając argumentacją stron jak i uczestnika w kontekście ustalonego stanu faktycznego sprawy, uznała za nieuprawnione dokonanie korekty/poprawy oferty wykonawcy wybranego z powołaniem się na treść art. 223 ust. 2 pkt 3 ustawy Pzp. Zaistniałą sytuację w sprawie Izba zakwalifikowała jako spełniającą normę art. 226 ust. 1 pkt 5 i pkt 10 ustawy Pzp, czyli do niezgodności z warunkami zamówienia i jako zawierającą błędy w obliczeniu ceny lub kosztu. 

Co do zasady rażąco niska cena odnosi się co do całości wynagrodzenia, niemniej jednak w pewnych przypadkach przepisy ustawy Pzp mogą się odnosić w zakresie rażąco niskiej ceny również w odniesieniu do istotnej części składowej ceny (zob. art. 224 ust. 1 ustawy Pzp). W szczególności dotyczy tu sytuacji, gdy mamy do czynienia z istotnym elementem zamówienia. 

W ocenie kontrolującego Zamawiający naruszył art. 38 ust. 4a pkt 1 w zw. z art. 7 ust. 1 Pzp2004, ponieważ od początku trwania postępowania o udzielenie zamówienia, aż do jego zakończenia istniała niespójność pomiędzy SIWZ, a ogłoszeniem o zamówieniu w zakresie warunków udziału w postępowaniu (zdolność zawodowa i techniczna) oraz wykazu oświadczeń i dokumentów potwierdzającym spełnianie warunków udziału w postępowaniu. 

Protokół postępowania jest ważnym dokumentem sporządzanym przez zamawiającego, który potwierdza nie tylko przebieg postępowania o udzielenie zamówienia, ale zawiera również istotne informacje dotyczące czynności związanych z przygotowaniem postępowania oraz osób, którym powierzono dokonywanie takich czynności.

Na podstawie art. 214 ust. 1 pkt 1 ustawy Pzp zamawiający może udzielić zamówienia z wolnej ręki, jeżeli dostawy, usługi lub roboty budowlane mogą być świadczone tylko przez jednego wykonawcę z przyczyn:
     a) technicznych o obiektywnym charakterze,
     b) związanych z ochroną praw wyłącznych wynikających z odrębnych przepisów
‒ jeżeli nie istnieje rozsądne rozwiązanie alternatywne lub rozwiązanie zastępcze, a brak konkurencji nie jest wynikiem celowego zawężenia parametrów zamówienia;

W wyniku kontroli doraźnej Prezes Urzędu Zamówień Publicznych stwierdził, że doszło do następujących naruszeń ustawy:  

Zgodnie z treścią SIWZ zamawiający wymagał wniesienia zabezpieczenia należytego wykonania umowy w wysokości 10% ceny całkowitej podanej w ofercie. 

Jednocześnie we wzorze umowy zamawiający zawarł następujący zapis: Zabezpieczenie służyć będzie do pokrycia roszczeń z tytułu niewykonania lub nienależytego wykonania umowy w szczególności kar umownych i odsetek.

Orientacyjna wartość zamówienia jest przypuszczalną wartością planowanych robót budowlanych, dostaw lub usług i do jej ustalenia zamawiający może wykorzystać informacje dotyczące podobnych zamówień udzielonych w latach ubiegłych czy też pozyskane wskutek rozeznania rynku.

Zatrzymując wadium wniesione przez Odwołującego Zamawiający powołał się na art. 98 ust. 6 pkt 2 lit. b oraz pkt 3 ustawy Pzp. 

Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej („UDIP”), każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonych w ustawie. Informacją publiczną jest zatem każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań publicznych. 

Z charakteru wynagrodzenia powoda określonego w umowie jako ryczałtowe, w rozumieniu art. 632 § 1 k.c., wynika, iż należy się ono w umówionej wysokości i wykonawca w zasadzie nie może żądać jego podwyższenia, chociażby w czasie zawarcia umowy nie można było przewidzieć rozmiaru lub kosztów prac. Ten charakter wynagrodzenia prowadzi do obciążenia wykonawcy ryzykiem nieprzewidzianego wzrostu rozmiaru prac lub kosztów.

Zgodnie z art. 255 pkt 3 ustawy Pzp zamawiający unieważnia postępowanie,  jeżeli cena lub koszt najkorzystniejszej oferty lub oferta z najniższą ceną przewyższa kwotę, którą zamawiający zamierza przeznaczyć na sfinansowanie zamówienia, chyba że zamawiający może zwiększyć tę kwotę do ceny lub kosztu najkorzystniejszej oferty.

W ocenie Krajowej Izby Odwoławczej zamawiający nie dopełnił obowiązków informacyjnych nałożonych ustawą w związku z wszczęciem postępowania o udzielenie zamówienia publicznego w trybie z wolnej ręki, ponieważ naruszył art. 262 ustawy Pzp. Przepis ten stanowi, że w przypadku unieważnienia postępowania o udzielenie zamówienia zamawiający niezwłocznie zawiadamia wykonawców, którzy ubiegali się o udzielenie zamówienia w tym postępowaniu, o wszczęciu kolejnego postępowania, które dotyczy tego samego przedmiotu zamówienia lub obejmuje ten sam przedmiot zamówienia. 

WARTO WIEDZIEĆ O TYM, ŻE …

Zgodnie z art. 67 ust. 1 pkt 1 lit. a Pzp zamawiający może udzielić zamówienia z wolnej ręki, jeżeli dostawy, usługi lub roboty budowlane mogą być świadczone tylko przez jednego wykonawcę z przyczyn technicznych o obiektywnym charakterze, jeżeli nie istnieje rozsądne rozwiązanie alternatywne lub rozwiązanie zastępcze, a brak konkurencji nie jest wynikiem celowego zawężenia parametrów zamówienia.